Kırıcılardan ve eleklerden çıkan kum, mıcır ve çakıl, satışa ya da sevkiyata kadar açık sahada ayrı yığınlar hâlinde bekler. Bu yığınları kuran makine istif (stok) konveyörüdür: eğimli bir bom üzerindeki bant, malzemeyi yukarı taşır ve tepeden aşağı bırakır. Bu sayfa istif konveyörünün bandını, dönüşünü ve bom hareketini sağlayan elektrik motorlarını anlatır; kırma-eleme tesisinin diğer noktaları için taş kırma tesisleri elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz.

HEM Motor pik döküm gövdeli trifaze elektrik motoru – stok sahası istif konveyörü tahriki için örnek motor
Fotoğrafta bir HEM Motor pik döküm trifaze motor görülüyor; istif konveyöründe bu sınıftan bir motor baş tamburu süren redüktöre bağlanır.

İstif konveyöründe kaç ayrı motor vardır?

Sabit bir istif konveyöründe çoğunlukla tek motor bulunur: baş tamburdaki redüktörü çeviren bant motoru. Saha büyüdükçe makine de hareketlenir ve motor sayısı artar.

  • Bant tahriki: Malzemeyi bom boyunca yukarı çıkaran ana motordur; güç ihtiyacının neredeyse tamamı buradadır.
  • Radyal yürüyüş: Radyal istifleyicide bomun alt ucu bir pivot etrafında döner, üst ucu ise tekerlekli bir şasi üzerinde yay çizer. Tekerlekleri küçük güçlü motor-redüktör grupları sürer.
  • Bom kaldırma ve teleskop: Bomun açısını değiştiren ve teleskopik tiplerde iç bomu dışarı süren hareket çoğu zaman hidrolik silindirle ya da vinçle yapılır. Hidrolik düzende motor bir pompayı çevirir; seçim için hidrolik pompa motorları sayfasına bakılabilir.

Eğimli bantta yükün büyük kısmı kaldırmaya gider

Yatay bir konveyörde motor çoğunlukla rulolardaki ve banttaki sürtünmeyi yener. İstif konveyöründe ise bom eğimlidir ve malzeme her saniye belirli bir yüksekliğe kaldırılır. Bom ne kadar dik ve uzun, saatlik tonaj ne kadar yüksekse, motorun mil gücü o kadar artar. Bu yüzden aynı boydaki iki konveyörden yüksek yığın yapanın motoru daha büyüktür.

Islak malzeme bu hesabı değiştirir. Yıkanmış kum ya da yağmur almış mıcır hem daha ağırdır hem de banda yapışarak dönüş tarafında ek direnç oluşturur. Kış aylarında bandın ve rulmanların soğuk kalkışı da direnci artırır. Motor gücü belirlenirken konveyör üreticisinin hesabı ve en ağır malzeme durumu esas alınır; mevcut bir makinede eski motorun etiketi güvenilir bir başlangıç verir.

Dolu bantla durmak ve yeniden kalkmak

İstif konveyörünün en zor anı, besleyen konveyör aniden durduğunda ya da enerji kesildiğinde bant üzerinde malzeme kalmasıdır. Yeniden çalıştırmada motor, eğimli bom boyunca yüklü bandı ve üzerindeki kütleyi birlikte harekete geçirmek zorundadır. Bu kalkış, boş banttaki kalkıştan belirgin biçimde ağırdır.

Eğim aynı zamanda bir başka tehlike yaratır: motor durduğunda yüklü bant geriye kaymak ister. Bu nedenle eğimli konveyörlerde geri dönmeyi önleyen bir düzen (çoğunlukla redüktöre ya da baş tambura bağlı mekanik kilit) bulunur. Bu, makinenin parçasıdır; motor tarafında yapılması gereken, dönüş yönünün ilk devreye almada doğru bağlandığından emin olmaktır.

Kalkış yöntemi; trafo gücü, bant uzunluğu ve bandın yüklü kalkma sıklığına göre seçilir. Yumuşak yol verici bandı ve ek yerlerini sarsıntısız gerdirir; frekans konvertörü ise ayrıca bant hızını ayarlamaya izin verir. Yıldız-üçgen yol vermede moment de azaldığı için yüklü ve dik bir bantta yetersiz kalabilir; karar konveyör ve elektrik projesine aittir.

Bant motorunun bağlantısı ve montaj seçenekleri

Bant motoru çoğunlukla baş tamburun yanında, bomun en yüksek noktasında durur. İki düzen yaygındır: motor ve redüktör bir kaide üzerinde kaplinle bağlanır ya da redüktör tambur miline geçirilir ve motor redüktöre flanşla takılır. İkinci düzende motor, bomun ucunda havada asılı gibi durur; bu yüzden flanş bağlantısının ve tork kolunun sağlamlığı önemlidir.

HEM motorları gövde büyüklüğüne göre ayaklı, flanşlı, ayaklı-flanşlı ve dikey montaj yapılarıyla verilebilir; redüktör girişine uyacak flanş ve mil ölçüsü sipariş sırasında redüktör verisiyle karşılaştırılır. Redüktör oranı ve tambur çapı makine üreticisinin hesabına bağlıdır. Konunun motor tarafı redüktör için elektrik motorları ve konveyör bant elektrik motorları sayfalarında anlatılır.

Bomun ucunda: yağmur, rüzgâr ve ulaşılması zor bakım

Bomun tepesindeki motor tesisin en açıktaki ekipmanıdır. Yağmuru, güneşi, rüzgârla taşınan ince tozu doğrudan alır. IP55 koruma, toz ve sıçrayan suya karşı yeterli bir başlangıçtır; motoru yağmurdan koruyan basit bir kapak ve klemens kutusunun kablo girişinin aşağı bakacak biçimde yerleştirilmesi, içeri su sızmasını önlemenin en kolay yoludur.

Kışın günlerce çalışmayan konveyörlerde motorun içinde nem birikebilir; bunu önleyen yoğuşma ısıtıcısı siparişle eklenebilir. Sargının ısınmasını takip etmek isteyenler PTC termistörlü yapı da isteyebilir. Bomun ucuna her bakımda çıkmak zor olduğundan rulman gresleme aralığı, kaplin ve tork kolu kontrolleri bakım planına yazılmalı ve tesis duruşlarıyla birleştirilmelidir.

Bant ve yürüyüş için HEM'den model örnekleri

Bant tahrikinde redüktörle kullanılan 4 kutuplu motorlar en sık karşılaşılan sınıftır. Örnek olarak 1470 d/d nominal devirli pik döküm 180M-4 modeli 18,5 kW güçte 120,2 Nm verir. Daha uzun ve yüksek bir bomda 30 kW pik 200L-4 modeli 1475 d/d'de 194,2 Nm üretir ve 400 V'ta 53,8 A çeker. Radyal istifleyicinin yürüyüş tekerleklerini süren motor-redüktör grubunda 3 kW pik 100L2-4 gibi küçük gövdeler bakılabilecek seçeneklerdir.

HareketMotorun işiSeçimde dikkatÖrnek HEM modeli
Sabit istif konveyörü bandıMalzemeyi eğim boyunca kaldırmakBom eğimi, tonaj, yüklü kalkış180M-4, 18,5 kW
Uzun ve yüksek bomlu bantYüksek kaldırma gücüKalkış yöntemi, şebeke kapasitesi200L-4, 30 kW
Radyal yürüyüş tekerleğiBom ucunu yay boyunca taşımakRedüktör flanşı, sık dur-kalk100L2-4, 3 kW
Teleskop veya bom kaldırmaHidrolik pompayı döndürmekPompa debisi ve basıncıPompa verisine göre

Bu eşleştirmeler yalnızca fikir vermek içindir; motorun nihai seçimini konveyörün gerçek yükü, istenen bant hızı ve devir, bağlantı şekli ve saha koşulları belirler.

Teklif için hazırlamanız gerekenler

İstif konveyörünün tipini (sabit, radyal, teleskopik) ve hangi hareketin motorunu aradığınızı yazın; ardından güç (kW), devir (d/d), şebeke gerilimi, montaj şekli, redüktör bağlantısı ve adet bilgisini ekleyin. Makinenin boyu, eğimi ve taşıdığı malzeme de değerlendirmeyi kolaylaştırır. Yerine yenisi takılacak bir motor varsa etiket fotoğrafını bize göndermeniz en kısa yoldur.

Mağazamızdaki pik döküm ve alüminyum gövdeli seçenekleri güncel fiyatlarıyla görmek için elektrik motoru satın al sayfasına girin. WhatsApp'tan yazmak ya da aramak isterseniz numaralar iletişim sayfasında; depoda bulunan motorlar Türkiye'den gönderilir.

Sık Sorulan Sorular

İstif konveyörü motoru bomun üstünde mi altında mı olmalı?

Tahrik genellikle bandı çeken baş tamburdadır, yani bomun üst ucundadır. Bazı tasarımlarda tahrik alt uca alınır; bu karar konveyör üreticisine aittir ve motorun montaj şeklini belirler.

Konveyör dolu dururken motor kalkmıyorsa ne kontrol edilmeli?

Önce bant üzerindeki yük ve sıkışma, ardından termik ayarı, kalkış yöntemi ve gerilim düşümü kontrol edilir. Yıldız-üçgen kalkış dik ve yüklü bantta yetersiz kalabilir.

Bant hızını konvertörle değiştirmek motoru etkiler mi?

Üç fazlı serilerimiz konvertörle sürülebilir. Uzun süre düşük devirde tam yükle çalışacaksa harici fan, uzun kabloda dv/dt ya da sinüs filtresi gerekebilir; bunu siparişte belirtin.

Radyal istifleyicinin yürüyüş motorunda nelere dikkat edilir?

Bu motorlar sık durup kalkar ve açık sahada çalışır. Redüktörle uyumlu flanş, uygun kalkış yöntemi ve tekerleği park konumunda tutacak düzen makine üreticisinin önerisine göre belirlenir; motoru bu bilgilerle birlikte isteyin.