Kum Yıkama ve Taş Ayıklama Makinesi Motoru

Kırma ve eleme sonrası çıkan kumun içindeki kil, silt ve toz, betonda ve sıvada istenmeyen bir kirliliktir. Bunu ayıklayan makineler suyun içinde, çok yavaş dönen ama büyük kütle hareket ettiren tahriklerdir. Bu sayfa kum yıkama ve taş ayıklama makinelerini döndüren elektrik motorunu ele alıyor; tesisin kırıcı, elek ve bant tarafı için taş kırma tesisleri elektrik motorları sayfası genel bir çerçeve sunar.

Üç farklı yıkama düzeni, üç farklı motor yükü

Sahada karşılaşılan yıkama makineleri çalışma biçimine göre ayrılır ve motordan beklenen de buna göre değişir.

• Kovalı çark (tekerlekli) kum yıkama: Su dolu bir teknenin içinde, kenarına delikli kovalar dizilmiş büyük bir çark ağır ağır döner. Kovalar dipteki kumu alır, yukarı taşırken suyunu süzdürür ve kanala boşaltır; ince kil taşma savağından suyla birlikte gider. Yük düzgün ve süreklidir, çark devri dakikada birkaç turdur.
• Helezonlu (spiral) kum yıkama: Eğimli bir teknede uzun bir vida kumu suya karşı yukarı sürer. Malzeme vida boyunca ovulur, temiz kum üst uçtan çıkar. Burada motor, hem kumu kaldırmak hem de vidanın tekne dibindeki kum yatağı içinde dönmesi için tork verir.
• Çift milli taş ayıklayıcı (log washer): Paletli iki kalın mil birbirine doğru döner; çakıl ve mıcır üzerindeki yapışkan kili kazır, parçaları birbirine sürterek temizler. Yıkama ailesinin en ağır işi budur; yük dalgalıdır ve kil topakları motoru anlık zorlar.

Teknede çöken kum: kalkışın asıl zorluğu

Yıkama makinesinde en kritik an, tesis bir süre durduktan sonraki ilk çalıştırmadır. Su hareketi kesilince kum teknenin dibine oturur ve sıkışır. Helezonun alt bölümü ya da çarkın dipteki kovaları bu yatağın içine gömülü kalır. Motor, sıkışmış kumu yerinden oynatacak bir kopma torku vermek zorundadır; boş bir makinedeki kalkışla kıyaslanamaz.

İşletmeler bunu iki yolla hafifletir: durmadan önce besleme kesilip makine bir süre boşaltılır, ya da ilk çalıştırmada teknedeki su yeniden dolaştırılarak kum gevşetilir. Bunlar makine tarafının işletme önlemleridir. Motor tarafında ise kalkış yöntemi bu en kötü durum düşünülerek seçilmelidir. Yumuşak yol verici veya konvertör redüktörü ve vidayı sarsmadan yükü alır; yıldız-üçgen yol vermede moment de düştüğü için çökmüş kumda kalkış yetmeyebilir. Doğru karar makine üreticisinin verisi ve tesisin elektrik projesiyle verilir.

Yavaş çıkış milleri ve aktarma organları

Çark ve helezon yavaş döndüğü için motor milinin devri doğrudan makineye verilmez. Yaygın düzen, 4 ya da 6 kutuplu motorun kayış-kasnakla bir redüktöre, redüktörün de çark veya helezon miline bağlanmasıdır. Kasnak oranı, işletmenin çıkış devrini sonradan biraz ayarlamasına da izin verir. Bazı helezonlu makinelerde redüktör doğrudan vida miline geçirilir ve motor redüktöre flanşla bağlanır.

Çift milli taş ayıklayıcıda iki mil genellikle tek bir motor ve redüktörden dişli ya da zincirle senkron döndürülür; büyük makinelerde her mile ayrı motor da görülür. Bu durumda iki motorun aynı güç ve devirde seçilmesi, yükü dengeli paylaşmaları için önemlidir. Redüktörle eşleşme konuları redüktör için elektrik motorları sayfasında ayrıca anlatılır.

Kayışlı düzende ayaklı (B3) motor kızaklı bir kaideye oturur ve kayış gerginliği motor kaydırılarak ayarlanır; redüktöre doğrudan takılan düzende ise flanşlı B5 ya da ayaklı-flanşlı B35 yapı tercih edilir. Hangi yapıların hangi gövdede verildiğini montaj şekilleri sorusunda bulabilirsiniz; redüktörün flanş ve mil ölçüsü sipariş aşamasında motorla karşılaştırılır.

Su, çamur ve sıçrama karşısında motorun yeri

Yıkama makinesinin çevresi tesisin en ıslak bölgesidir: tekne taşar, kovalardan su damlar, savaktan çamurlu su akar. Satıştaki tüm modellerimiz IP55 koruma ve F sınıfı yalıtımla gelir. IP55 toz girişini ve sıçrayan suyu sınırlar; ancak su altında çalışma, çamura gömülme ya da basınçlı suyla yıkama için tasarlanmamıştır. Motorun teknenin üst kotunda, sıçrama hattının dışında bir platformda durması ve üstüne basit bir siper konması en etkili önlemdir. Motor bu sınırların ötesinde bir yerde kalacaksa makineyi yapan firmanın ek muhafazası ya da özel bir motor gerekir; sipariş yazısında bu durumu açıkça anlatın.

Islak sahada bekleyen motorda gece soğumasıyla sargıda yoğuşma olabilir; yoğuşma ısıtıcısı sipariş seçeneğidir. Sargı sıcaklığını izlemek için PTC ya da PT100 sensörü de istenebilir. Klemens kutusunun kablo girişini aşağıya çevirmek ve kayış muhafazasını kapalı tutmak, suyun motora yol bulmasını zorlaştırır.

Hattın yardımcı tahrikleri

Yıkama ünitesi tek başına çalışmaz. Temiz su ya da geri kazanılmış su veren santrifüj pompa, çamurlu suyu çökeltme havuzuna veya siklona basan pompa ve yıkanmış kumun suyunu alan susuzlandırma eleği aynı hatta bulunur. Pompa motorlarının seçimi için pompa elektrik motorları sayfasına bakılabilir. Bu tahrikler sürekli çalışır ve yıkama makinesiyle birlikte devreye girip çıkar; kumandada önce suyun, sonra makinenin çalıştırılması, durdurmada da tersinin yapılması kum çökmesini azaltır.

Örnek HEM modelleri ve seçim tablosu

Yıkama tahriklerinde redüktörle kullanılan 4 kutuplu pik döküm motorlar sık görülür. Örneğin 7,5 kW 132M-4 modeli 1460 d/d'de 49,1 Nm, 11 kW 160M-4 modeli 1465 d/d'de 71,7 Nm verir. Daha düşük giriş devri isteyen düzenlerde 6 kutuplu 11 kW 160L-6 970 d/d'de 108,3 Nm üretir. Ağır taş ayıklayıcılarda 22 kW 180L-4 gibi büyük gövdeler gündeme gelir.

Tablodaki modeller yalnız örnektir; son kararı yıkama makinesinin gerçek yükü, istenen çıkış devri, bağlantı biçimi ve sahanın ıslaklığı verir. Makinede çalışan eski motorun etiketi en güvenilir başlangıçtır.

Teklif isterken iletmeniz gerekenler

Makinenin tipini (kovalı çark, helezonlu, çift milli) ve hangi milin motorunu aradığınızı yazın. Ardından motor gücünü kW olarak, devri, tesisteki gerilimi, montaj biçimini, kayış ya da redüktör bağlantısını ve kaç adet istediğinizi ekleyin; motorun teknenin ne kadar üstünde durduğu da faydalı bir bilgidir. Eski motor değişecekse etiket fotoğrafını göndermeniz eşleştirmeyi hızlandırır.

Modelleri güncel fiyatlarıyla elektrik motoru satın al sayfasında görebilirsiniz. WhatsApp ve telefon numaralarımız iletişim sayfasında; depomuzdaki motorlar yurt içinden gönderilir.

Sık Sorulan Sorular

Kum yıkama makinesi sabah neden zor kalkıyor?

Gece boyunca kum teknenin dibine çöker ve helezonu ya da kovaları sıkıştırır. Durdurmadan önce makineyi boşaltmak, kalkışta suyu önce dolaştırmak ve kalkış yöntemini bu duruma göre seçmek sorunu büyük ölçüde azaltır.

Motor teknenin hemen yanına konabilir mi?

Konabilir, ama sıçrama hattının dışında ve üstü korunmuş olmalıdır. IP55 motor su altında çalışma veya basınçlı suyla yıkama için tasarlanmamıştır; böyle bir koşul varsa siparişte belirtin.

Çift milli taş ayıklayıcıda iki ayrı motor kullanılırsa ne dikkat edilir?

İki motorun aynı güç, kutup sayısı ve redüktör oranında olması gerekir. Aksi hâlde yükü biri daha fazla taşır ve erken ısınır; mil senkronu makine tasarımına göre sağlanır.

Helezon hızını konvertörle ayarlamak motoru zorlar mı?

Trifaze motorlarımız konvertörle sürülebilir. Helezon saatlerce yavaş ve yüklü dönecekse motorun kendi fanı soğutmaya yetmeyebilir, ayrı fan eklenir; konvertör ile motor arası hat uzunsa dv/dt ya da sinüs filtresi düşünülür. Bu çalışma şeklini siparişte yazmanız yeterli.