Bir taş fabrikasında plaka, bloktan çıktığı andan sandığa girene kadar defalarca yer değiştirir: katraktan kalibreye, silimden ebatlamaya, oradan kurutma ve paketlemeye. Bu yolculuğu makaralı yollar, transfer arabaları, devirme masaları ve vantuzlu kaldırıcılar üstlenir. Sektörün öteki makineleri mermer ve doğal taş işleme motorları sayfasında toplanmıştır; bu sayfa plakayı taşıyan ve yön değiştiren tahriklerin motorlarına odaklanır.

HEM Motor trifaze elektrik motoru – plaka taşıma ve transfer konveyörü tahriki için örnek motor
Görseldeki HEM Motor trifaze motoru, plaka taşıyan makaralı yol ya da transfer arabası tahrikinde kullanılabilecek motor tipine bir örnektir; konveyörün kendisi gösterilmemektedir.

Plaka taşımanın kendine has yükü

Taş plaka ağır, geniş ve kırılgandır. Aynı ağırlıktaki bir çuvalı ya da kutuyu taşımaktan farklı olarak plakanın eğilmesi, bir makaradan ötekine geçerken çarpması ya da ani durmada kayması kırılmaya yol açar. Bu yüzden taşıma motorunun asıl işi büyük güç vermek değil, ağır bir kütleyi sarsmadan hızlandırmak, sabit hızda götürmek ve belirli bir noktada yumuşakça durdurmaktır.

Bir diğer özellik, yükün sürekli değişmesidir. Makaralı yolun bir bölümü kimi zaman boştur, kimi zaman üstünde iki üç plaka bulunur. Transfer arabası bir yönde dolu, dönüşte boş gider. Motor, yük en ağırken de kalkabilecek torka sahip olmalı; boşta ise gereksiz hızlanmamalıdır.

Makaralı yollar: zincirli, kayışlı ve bölgeli düzen

Taş tesislerinde en yaygın taşıyıcı, çelik ya da lastik kaplı makaralardan oluşan yoldur. Makaralar genellikle zincir ve dişli düzeniyle birbirine bağlanır ve tek bir redüktörlü motor bir bölümdeki tüm makaraları çevirir. Uzun hatlar birkaç bölgeye ayrılır; her bölgenin kendi motoru vardır ve bölgeler sırayla çalışarak plakaların birbirine çarpmadan dizilmesini sağlar.

Bu motorlar sık kalkıp durur. Bir plaka geldiğinde bölge çalışır, plaka makinenin girişine ulaşınca durur. Saatte onlarca kalkış, motoru sürekli dönen bir fan motorundan daha çok ısıtır. Kalkış sayısı yüksekse sürücüyle rampa tanımlamak hem plakayı korur hem de kalkış akımını düşürür. Redüktör seçimi ve flanş eşleşmesi için redüktör için elektrik motorları sayfası, konveyör tasarımının genel ilkeleri için konveyör bant elektrik motorları sayfası yol gösterir.

Transfer arabası ve devirme masası

Paralel çalışan hatlar arasında plaka, ray üstünde yanlamasına hareket eden bir transfer arabasıyla aktarılır. Araba yürüme motoru hem arabanın hem plakanın ağırlığını hızlandırır; ray boyunca belirli bir istasyonda konumlanması gerekir. Konumlama genellikle sınır anahtarı ya da enkoderle yapılır ve yavaşlama rampası sürücüye bırakılır. Araba durduğunda raylarda kaymaması için frenli motor gerekiyorsa siparişte belirtin.

Devirme masası, yatay gelen plakayı dikey sehpaya ya da sandığa almak için kaldırıp çevirir. Bu hareket çoğu masada hidrolik silindirle yapılır; o zaman elektrik motoru yalnız hidrolik pompayı döndürür ve devirme kuvvetini hidrolik sistem üretir. Ayrıntı hidrolik pompa elektrik motorları sayfasındadır. Mekanik devirme masalarında ise motor bir redüktör üzerinden masayı döndürür; yük, masa açısı değiştikçe değişir ve en yüksek değerine hareketin başında ulaşır.

Vantuzlu kaldırıcı ve köprü hareketi

Büyük plakalar, köprü vinç ya da portal üstüne asılmış vantuzlu kaldırıcılarla tutulur. Vantuz plakaya vakumla yapışır; vakumu ya bir vakum pompası ya da bir hava ejektörü sağlar. Vakum pompası motoru küçüktür ama güvenlik açısından kritik bir görev görür: enerji kesildiğinde vakumun bir süre korunması için sistemde rezervuar ve çek valf bulunur. Bu düzen kaldırıcının üreticisine aittir.

Köprü ya da arabayı yürüten motorlar vinç tahrikleridir ve kendi frenli tahrik düzenleriyle gelir. Bu motorların değişiminde eski motorun etiketi ve fren bilgisi mutlaka paylaşılmalıdır. Vinç tahrikleri için daha geniş bir çerçeve taşıma sistemleri elektrik motorları sayfasında bulunur.

Islak zemin, çamur ve gövde koruması

Plaka taşıma hattı ıslak makinelerin arasından geçer. Kalibreden çıkan plaka üstündeki su ve çamurla birlikte makaralara gelir; damlayan su makara yataklarına, oradan da altlarındaki motorlara ulaşabilir. HEM Motor'un trifaze motorları IP55'tir: toza ve sıçrayan suya karşı korunurlar, ama su birikintisi içinde, su jeti altında ya da basınçlı yıkamada çalışmak için tasarlanmamışlardır. Motorların makara yolunun altında değil yanında, damlama hattının dışında durması ve üstlerine bir damlama siperi konması makine tarafında alınacak önlemlerdendir.

Sürekli nemli tesislerde duruş sırasında gövde içinde su toplanmasını önleyen yoğuşma ısıtıcısı, sık kalkışın yarattığı sargı ısınmasını izlemek için PTC ya da PT100 sensörü sipariş seçeneğidir. Zincirli makaralı yollarda zincir gerginliği ve dişli hizası, kayışlı düzenlerde kayış aşınması periyodik bakımın başında gelir; gevşek zincir kalkışta darbe olarak redüktöre ve motor miline yansır.

Taşıma tahriklerine örnek motorlar

TahrikHareket biçimiDeğerlendirilecek konuÖrnek HEM modeli
Makaralı yol bölgesiSık kalkıp duran, redüktörlü sürüşSaatlik kalkış sayısı, rampa ihtiyacı0,75 kW 1500 d/d alüminyum 80M2-4
Transfer arabası yürütmesiDolu gidiş, boş dönüş, istasyonda konumlamaFren ihtiyacı, araba ve plaka ağırlığı1,5 kW 1500 d/d pik 90L-4
Mekanik devirme masasıKısa, açıyla değişen kaldırma yüküRedüktör bağlantısı, kalkış torku4 kW 1500 d/d pik 112M-4
Ağır plaka için yavaş makara hattıDüşük devir, yüksek tork ihtiyacıKutup sayısı, redüktör oranı1,1 kW 1000 d/d alüminyum 90L-6

Bu satırlar yalnız örnektir. Uygun motor; taşınan plakanın ağırlığına, hattın hızına, istenen devre, montaj şekline ve ortam koşullarına göre belirlenir. En sağlam veri, değiştirilecek motorun etiketidir.

Bağlantı ölçüleri ve hız ayarı

Gövde büyüklüğüne göre ayaklı B3, flanşlı B5 ve B14, ayaklı-flanşlı B34 ve B35 ile dikey V1, V3, V5, V6, V15 yapılarını sunabiliyoruz; redüktöre ya da zincir dişlisine oturacak flanş ve mil ölçüsünü sipariş sırasında sizinle kontrol ederiz. Seçenekler montaj şekilleri sorusunda listelenmiştir.

Taşıma hatlarında yumuşak kalkış ve konumlama için sürücü kullanımı yaygındır ve trifaze motorlarımız buna uygundur. Motor düşük hızda uzun süre tam yük çekecekse kendi fanının havası yetersiz kalabilir; bu durumda bağımsız beslenen bir fan eklenir. Pano ile motor arasındaki kablo uzunsa dv/dt ya da sinüs filtresi değerlendirilir. Bunları talebinizde belirtmeniz yeterli; ayrıntı inverterle kullanım sayfasındadır.

Teklif için hazırlanacak bilgiler

Motor isterken şunları gönderin: makine veya tahrik (makaralı yol bölgesi, transfer arabası, devirme masası, vantuz pompası); güç (kW); devir (d/d); şebeke gerilimi; montaj şekli; kaç adet istendiği. Bölgeli makaralı yollarda aynı motordan çok sayıda kullanıldığı için adet bilgisi özellikle önemlidir. Frenli motor gerekiyorsa bunu da yazın. Eski motorun etiket fotoğrafı bu bilgilerin çoğunu verir: etiketten muadil motor bulma.

Güç ve devir seçenekleri güncel fiyatlarıyla mağazamızda; WhatsApp ve telefon bilgileri iletişim sayfasında.

Sık Sorulan Sorular

Makaralı yolda plakalar duruşta birbirine çarpıyor; motor mu yetersiz?

Çoğu zaman sorun duruş biçimindedir. Motor şebekeden kesildiğinde makaralar serbest kalır ve ağır plaka kaymaya devam eder. Sürücüyle yavaşlama rampası tanımlamak ya da bölge sıralamasını düzeltmek genellikle çözümdür.

Transfer arabası motoruna fren gerekir mi?

Araba eğimsiz rayda kısa mesafe gidiyorsa ve sürücüyle durduruluyorsa gerekmeyebilir. Hassas konumlama ya da eğimli zemin varsa frenli motor düşünülmelidir; ihtiyacınızı siparişte belirtin.

Bölgeli makaralı yolda motorlar neden sıcak çalışıyor?

Saatteki kalkış sayısı yüksekse her kalkışın akımı sargıyı ısıtır. Kalkışları sürücü rampasıyla yumuşatmak ve gereksiz dur-kalklardan kaçınmak ısınmayı azaltır; PTC sensörü sargı sıcaklığını izlemeye yardım eder.

Hidrolik devirme masasında hangi motor değişir?

Hidrolik masada elektrik motoru pompayı döndürür. Motor gücü pompanın debisi ve çalışma basıncına göre belirlenir; mevcut motorun etiketi ve pompa bilgisi ile uygun modeli birlikte seçebiliriz.