Fayans ve mozaik kesme makineleri, büyük plakayı ya da dar şeridi duvar ve zemin kaplamasında kullanılan küçük ebatlı parçalara, hatta birkaç santimlik mozaik taşlarına böler. Taş atölyesinin öteki tezgâhları mermer ve doğal taş tesisleri için motor sayfasında toplanmıştır; burada yalnız küçük ebat üreten kesicilerin motorları anlatılıyor.

HEM Motor trifaze elektrik motoru – fayans ve mozaik kesme makinesinde disk tahriki için örnek motor
Fotoğrafta HEM Motor'un trifaze elektrik motoru görülüyor; kesme makinesinin kendisi değil, disk ya da bant tahrikinde kullanılabilecek motor tipine bir örnektir.

Küçük parça, çok kesim: üç makine düzeni

Bu grupta üç yaygın düzen vardır. Kızaklı tablalı fayans kesicide parça sabit bir tabla üstünde durur; diski ve motoru taşıyan kafa bir ray boyunca elle ya da küçük bir yürütme motoruyla çekilir. Çok diskli mozaik kesicide aynı mile dar aralıklarla çok sayıda ince disk dizilir ve şerit tek geçişte çubuklara ayrılır; çubuklar çevrilip ikinci kez geçirildiğinde kare mozaik elde edilir. Yarma (split) makinesinde ise taş kesilmez, iki bıçak arasında sıkıştırılarak kırılır; doğal kırık yüzlü mozaik ve duvar taşı bu yolla çıkar.

Her düzende motorun gördüğü iş başkadır. Bu yüzden tek tip bir "fayans makinesi motoru" tarif etmek yerine, motorun makinenin hangi hareketini döndürdüğüne bakmak gerekir.

Disk motoru: doğrudan bağlantı ve yüksek devir

Küçük çaplı disklerde istenen çevre hızına ulaşmak için disk devri yüksek tutulur. Atölye tipi kesicilerin çoğunda disk, iki flanş pulu arasına sıkıştırılarak doğrudan motor miline takılır. Bu düzende senkron devri 3000 d/d olan 2 kutuplu motorlar sık görülür; büyük diskli tezgâhlarda ise 4 kutuplu motor ve kayış tercih edilir. Hangisinin doğru olduğunu disk üreticisinin izin verdiği en yüksek devir belirler. Motoru değiştirirken kutup sayısını korumak, bu sınırı aşmamanın en basit yoludur.

Disk mile bindiği için motorun ön rulmanı hem diskin ağırlığını hem de kesme kuvvetini taşır. Mil ucundaki küçük bir salgı diskte yalpa olarak görülür ve kesilen parçanın kenarında kırıklara yol açar. Yeni motor sipariş edilirken mil çapı, mil boyu ve kama ya da diş düzeni eski motorla birebir karşılaştırılmalıdır.

Yük açısından fayans kesimi kısa ama sık tekrarlanan bir iştir: disk taşa girer, birkaç saniye yüklenir, parça değiştirilirken boşta döner. Motor kesimler arasında kapatılmazsa sargının ısınması sınırlı kalır; her parçada durdurulup yeniden çalıştırılıyorsa saatlik kalkış sayısı ayrıca konuşulmalıdır.

Çok diskli mozaik mili

Mozaik milinde disk sayısı arttıkça aynı anda kesilen toplam kesit büyür; motor tek diskli bir kesiciye göre daha ağır ve daha kesintisiz yüklenir. Mil uzun ve ağır olduğundan genellikle motordan ayrı yataklarda döner ve kayışla çevrilir. Şerit, altındaki lastik bantla sabit hızda beslenir; bant hızı taşın sertliğine göre düşürülür ya da artırılır. Bant motoru küçük güçlüdür ve çoğunlukla bir redüktöre bağlanır; eşleştirme için redüktörlü tahrik motorları sayfasına bakılabilir.

Dolu bir mozaik mili, pulları ve kasnaklarıyla birlikte hatırı sayılır bir atalet oluşturur. Şebekeye doğrudan bağlanan motor bu kütleyi hızlandırırken yüksek akım çeker; bu nedenle mozaik hatlarında yumuşak yol verici ya da sürücü sık kullanılır.

Yarma makinesi ve yardımcı tahrikler

Yarma makinelerinin büyük kısmı hidroliktir. Elektrik motoru hidrolik pompayı döndürür; taşı kıran kuvveti ise silindir ve pompa basıncı üretir. Motor gücü pompanın debisine, çalışma basıncına ve dakikadaki çevrim sayısına göre bulunur; ayrıntı hidrolik pompa motorları sayfasındadır. Kollu ve eksantrikli mekanik yarma makineleri de vardır; bunlarda motor bir volanı çevirir ve kalkış volan ataleti yüzünden uzar.

Soğutma suyunu dolaştıran küçük pompa, kafayı ray boyunca yürüten motor ve büyük tablalarda tabla yüksekliğini ayarlayan tahrik bu makinelerin öteki motorlarıdır. Su pompası tarafı için pompa motorları sayfası yol gösterir.

Su, taş tozu ve küçük atölye koşulları

Fayans kesiminin neredeyse tamamı ıslak yapılır. Disk muhafazasından taşan su ince taş tozuyla karışır ve motor gövdesine, özellikle disk tarafındaki kapağa sıçrar. HEM Motor'un trifaze serileri IP55 sınıfındadır; toza ve sıçrayan suya dayanır, ancak diskin dibindeki su jetine, su içinde kalmaya ya da basınçlı suyla yıkanmaya göre yapılmamıştır. Ön kapağa su yönelen makinelerde sıçrama siperi gibi bir önlem makine üreticisinin işidir; farklı bir koruma gerekiyorsa siparişte belirtin.

Küçük atölyelerde üç fazlı şebeke her zaman bulunmaz. Disk motorunun gücü düşükse HEM'in 0,18–5,5 kW aralığındaki monofaze motor serisi değerlendirilebilir. Gece soğuyan atölyede gövde içi nemi azaltan yoğuşma ısıtıcısı ve sargıya yerleştirilen PTC ya da PT100 sensörü sipariş seçenekleri arasındadır.

Kesici türüne göre örnek motorlar

Kesici veya tahrikMotorun yüküKontrol edilecek noktaÖrnek HEM modeli
Tablalı fayans kesici diskiKısa, sık tekrarlanan kesme; disk doğrudan mildeDiskin devir sınırı, mil ucu ölçüsü3 kW 3000 d/d alüminyum 100L-2
Çok diskli mozaik miliUzun süreli kesme, kayışlı, ataletli kalkışDisk sayısı, kasnak oranı, yol verme5,5 kW 1500 d/d alüminyum 132S-4
Hidrolik yarma makinesiPompayı döndürür; kırma kuvveti hidrolikten gelirPompa debisi, basınç, çevrim sayısı2,2 kW 1500 d/d alüminyum 100L1-4
Besleme bandı veya kafa yürütmeRedüktör üzerinden yavaş ve ayarlı hareketRedüktör flanşı, hız ayarı ihtiyacı0,75 kW 1500 d/d alüminyum 80M2-4

Tablodaki modeller yalnızca örnektir. Kesin seçim; makinenin yüküne, gereken devre, bağlantı biçimine ve çalışma koşullarına bakılarak yapılır, en sağlam başlangıç noktası ise sökülen motorun etiketidir.

Bağlantı biçimi ve hız ayarı

Motorlarımız gövde büyüklüğüne göre ayaklı B3, flanşlı B5 ve B14, ayak ile flanşı birlikte taşıyan B34 ve B35 ya da dikey V1, V3, V5, V6, V15 konumlarında verilebilir; disk kafasına veya redüktöre oturacak flanş ile mil ölçüsünü siparişte sizinle birlikte doğrularız. Seçeneklerin listesi montaj şekilleri sorusunda yer alır.

Mozaik bandında ya da disk devrinde ayar gerekiyorsa üç fazlı motorlarımız sürücüyle beslenebilir. Motor uzun saatler yavaş dönüp yine tam yük taşıyacaksa kendi pervanesi soğutmaya yetmeyebilir ve ayrı beslenen bir fan eklenir; sürücü ile motor arasındaki kablo uzunsa çıkışa dv/dt ya da sinüs filtresi konması düşünülür. Bu durumu talebinizde yazmanız yeterlidir; kısa açıklama sürücüyle kullanım sayfasındadır.

Fiyat sorarken gönderilecek bilgiler

Kesici için motor isterken şunları yazın: makine tipi (tablalı kesici, mozaik mili, yarma makinesi) ve motorun hangi harekette olduğu; güç değeri (kW); devir (d/d); atölyedeki gerilim ve fazın tek mi üç mü olduğu; montaj biçimi; kaç adet gerektiği. Disk doğrudan mildeyse mil çapı ve boyu, kayışlıysa kasnak çapı da işe yarar. Etiket fotoğrafı bu bilgilerin çoğunu tek seferde verir: etiketten muadil motor bulma.

Güç ve devir seçenekleri güncel fiyatlarıyla motor mağazamızda listelenir; WhatsApp ve telefon bilgileri iletişim sayfasındadır.

Sık Sorulan Sorular

Fayans kesme motorunu farklı devirli bir motorla değiştirebilir miyim?

Disk doğrudan mildeyse devir değişimi diskin çevre hızını doğrudan değiştirir. 2 kutuplu motor yerine 4 kutuplu takılırsa kesim yavaşlar, tersinde disk üreticisinin sınırı aşılabilir. Aynı kutup sayısında kalmak en güvenli yoldur.

Kesilen parçaların kenarında kırılma motordan kaynaklanabilir mi?

Olabilir. Mil ucunda salgı, aşınmış rulman ya da gevşek flanş pulu diskte yalpaya neden olur. Önce disk ve pulları, sonra motor rulmanını ve mil ucunu kontrol etmek gerekir.

Atölyemde trifaze yok; monofaze motor kullanılabilir mi?

Küçük güçlü kesicilerde evet. HEM'in monofaze serisi 0,18–5,5 kW aralığındadır. Mozaik mili gibi ağır kalkışlı tahriklerde kalkış torku ayrıca değerlendirilmelidir.

Hidrolik yarma makinesinin motor gücünü nasıl belirlerim?

Güç, pompanın debisi ve çalışma basıncından hesaplanır; en güvenilir veri makine üreticisinin föyü ve mevcut motorun etiketidir. Bu bilgileri gönderirseniz uygun modeli birlikte seçeriz.