Sulama Pompası Motoru

Tarla, bahçe ve sera sulamasında suyu kanaldan, göletten ya da depodan alıp borulara basan pompa çoğunlukla bir üç fazlı asenkron motorla döner. Bu sayfa o motoru ele alır: yağmurlama ve damla sulamanın motora yüklediği farklı işler, mevsimlik çalışmanın getirdiği bekleme sorunları, köy hatlarındaki zayıf şebeke ve açık arazideki koruma. Diğer pompa türlerinin genel çerçevesi Pompa Elektrik Motorları sayfamızda.

Sulama Pompasında Motoru Ne Bekler?

Sulama pompası bir sezon boyunca günde saatlerce, çoğu zaman gece gündüz kesintisiz çalışır; ardından aylarca durur. Motor açısından bu, kısa ve yoğun bir sürekli görev dönemi ile uzun bir bekleme dönemi demektir. Tarlada pompa grubu genellikle bir kaide üstünde, yatay santrifüj pompa ile motorun kaplinle birleştiği basit bir düzendir; küçük işletmelerde motor ile pompanın tek mil üzerinde birleştiği monoblok gruplar yaygındır.

Su yüzeyden alınıyorsa pompa emişli çalışır: emme borusunun ucunda bir dip klapesi bulunur ve pompa ilk çalıştırmada suyla doldurulur. Pompa havayla dönerse motor düşük akım çeker ve sorun fark edilmeyebilir; bu durum pompanın salmastra ve keçesine zarar verir. Kuyudan alınan sulama suyu için düzen farklıdır; yüzeyde duran motorla çalışan kuyu pompaları derin kuyu pompa motoru sayfasında anlatılır.

Yağmurlama, Damla ve Salma Sulamada Yük Farkı

Yağmurlama sulamada başlıkların suyu uzağa atabilmesi için hatta yüksek basınç gerekir. Pompa çoğu kurulumda iki kutuplu, yani dakikada yaklaşık üç bin tur atan bir motorla döner ve basma yüksekliği büyüktür. Tarlada hareketli tamburlu makine ya da tabancalı sistem kullanılıyorsa çekilen güç sezon içinde fazla değişmez.

Damla sulamada debi parsel parsel bölünür. Vanalar sırayla açılıp kapandıkça pompanın çalışma noktası kayar: az parsel açıkken basınç yükselir, debi düşer. Filtre grubu kirlendikçe direnç artar. Bu sistemlerde basıncı sabit tutmak için motor hızını frekans konvertörüyle ayarlamak sık tercih edilen bir yoldur.

Salma (yüzey) sulamada ve göletten kanala su aktarmada basınç düşük, debi yüksektir. Büyük çaplı, yavaş dönen pompalar dört kutuplu bir motorla da çalışabilir. Hangi devrin uygun olduğunu pompanın kendi eğrisi söyler; motoru pompa etiketindeki devre göre seçin.

Köy Hattı, Uzun Kablo ve Kalkış

Sulama motorları çoğu zaman trafoya uzak noktalarda çalışır. Uzun ve ince kesitli kablo kalkış anında gerilimi düşürür; motorun momenti gerilimin karesiyle azaldığı için pompa geç hızlanır, akım uzun süre yüksek kalır ve koruma açabilir. Kablo kesitinin hattın uzunluğuna göre hesaplanması, motor seçiminden önce gelir.

Santrifüj pompa düşük devirde az moment istediği için kalkışı kolaydır; bu da düşük akımlı yol vermeye imkân verir. Katalogumuzda 4 kW ve daha büyük modellerin sargısı 400/690 V (Δ/Y) etiketlidir; bu motorlar 400 V şebekede üçgen çalıştığı için yıldız-üçgen yol vermeye elverir. Daha küçük güçlerde etiket 230/400 V olduğundan 400 V hatta motor zaten yıldız bağlıdır ve bu yöntem kullanılamaz. Yumuşak yol verici ve inverter de seçenektir; inverter kullanılacaksa üç fazlı serilerimiz buna uygundur, motor uzun saatler düşük hızda tam yükle dönecekse ayrı bir soğutma fanı, sürücüyle motor arası kablo uzunsa dv/dt ya da sinüs filtresi düşünülür; bunları siparişte belirtin. Ayrıntı için inverter uyumlu elektrik motorları.

Üç fazlı hattı olmayan bağ, bahçe ve sera uygulamalarında küçük pompalar için monofaze elektrik motoru serimiz (0,18–5,5 kW) değerlendirilebilir.

Açık Arazide Motorun Korunması

Gövde koruma sınıfı IP55'tir; bu sınıf toza ve sıçrayan suya karşı korur. Motor su basan bir çukurda, suya gömülü ya da yağmurlama başlığının doğrudan püskürttüğü yerde çalışmak için tasarlanmamıştır. Pompa grubunun üstüne havalandırmalı basit bir sundurma, yazın gövdeyi güneşten, kışın yağmurdan korur. Fan kapağının önü otla, samanla tıkanırsa motor ısınır; sezon içinde bunu kontrol edin.

Tarım alanlarında faz kaybı ve gerilim dengesizliği sık görülür. Bu yüzden aşırı akım koruyucusunun motor etiketindeki akıma göre ayarlanması önemlidir; seçim için motor koruma: termik röle ve sigorta yazımıza bakabilirsiniz. Sargıya PTC veya PT100 sensörü ve yoğuşma ısıtıcısı sipariş seçeneğidir.

Sezon Sonu: Motoru Kışa Hazırlamak

Sulama motorunun en çok yıprandığı dönem, çoğu zaman çalışmadığı aylardır. Soğuk gecelerde gövde içinde yoğuşan nem sargı yalıtımını zayıflatır; hiç dönmeyen rulmanda gres bir noktada toplanır. Mümkünse motoru kuru bir depoya alın, mili ara sıra elle çevirin ve yeni sezonda ilk çalıştırmadan önce sargı yalıtımını ölçtürün. Bu konudaki pratik adımlar yedek motoru rafta bekletme yazısında toplanmıştır.

Pompa da boşaltılmalıdır: gövdede kalan su donarsa pompa gövdesi çatlar. Bu sırada kaplin lastiklerini ve kaide cıvatalarını kontrol etmek, ilkbaharda hizalama hatasıyla karşılaşma ihtimalini azaltır. Kaideli gruplarda ayaklı B3 motor yaygındır; flanşlı B5 ve B14, ayaklı-flanşlı B34 ve B35 ile dikey V1/V3/V5/V6/V15 düzenleri de gövdeye göre sunulur. Flanş ve mil ölçüsünü siparişte pompanızla karşılaştırırız.

Sulama Düzenine Göre Örnek Motorlar

Tablodaki modeller örnektir; kesin seçim pompanın yükü, gerekli devir, montaj ve çalışma koşullarına göre belirlenir. Elinizdeki pompanın etiketinde yazan güç ve devir en sağlam başlangıçtır.

Sulama Motoru Talebinde İstenen Bilgiler

Bize makine ya da pompa türünü (yatay santrifüj, monoblok, çok kademeli), motor gücünü (kW), devri (d/d), şebeke gerilimini, montaj şeklini ve kaç adet istediğinizi yazın. Hattın trafoya uzaklığı ve kalkış yöntemi de seçimi etkiler. Eski motorun etiketini fotoğraflayıp göndermeniz yeterli olabilir; nasıl yapılacağı motor etiketi gönder yazısında.

Modellerin güncel fiyatı elektrik motoru satın al sayfasında görünür. WhatsApp ve telefonla ulaşmak için iletişim sayfamızı kullanın. Tarımda pompa dışındaki tahrikler için tarım makineleri elektrik motorları sayfamıza da bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Sulama pompam traktör kuyruk milinden elektrik motoruna geçebilir mi?

Çoğu zaman evet; ancak pompanın kuyruk milinden aldığı devir ile motorun devri farklıysa kasnak oranı ya da pompa seçimi yeniden yapılır. Pompanın istediği devir ve güç bilgisini bize iletin.

Yağmurlama pompası için hangi devirde motor almalıyım?

Yüksek basınç isteyen yağmurlama pompaları genellikle iki kutuplu motorla, yaklaşık 2900 d/d civarında çalışır. Kesin karar pompanın etiketindeki devre göre verilir; farklı devirli motor pompanın basma değerini değiştirir.

Motor sezon ortasında sık sık termik atıyor, neden olabilir?

Uzun kablodan kaynaklanan gerilim düşümü, bir fazın zayıf gelmesi, tıkanmış fan kapağı ve kirli filtre yüzünden değişen çalışma noktası en sık nedenlerdir. Motoru büyütmeden önce bunları ölçün.

Kışın motoru tarlada bırakabilir miyim?

Bırakılacaksa üstü örtülü ve havalanan bir yerde durmalı, yeni sezonda sargı yalıtımı ölçülmeden çalıştırılmamalıdır. Uzun beklemede yoğuşma ısıtıcısı seçeneği nemi azaltır.