Sasörde (irmik temizleme makinesinde) motor seçimi, makinenin elek kasasını nasıl salladığına bağlıdır. Elek kasası eksantrik mil ve kayışla tahrik ediliyorsa standart trifaze asenkron motor kullanılır ve eski motorun gücü, devri ve montajı korunur. Kasa doğrudan gövdesine bağlı iki vibrasyon motoruyla sallanıyorsa bunlar özel motordur, standart motorla değiştirilmez. Makinenin ikinci motor yükü ise havayı emen aspirasyon fanıdır; o da ayrı bir seçim konusudur.

Sasör ne yapar, motor nerede çalışır?
Sasör, vals ve kırma pasajlarından gelen irmiği kepek parçacıklarından ayıran makinedir. Eğimli ya da yatay elek kasası ileri-geri titreşir; irmik elek üzerinde ilerlerken alttan yukarı doğru hava geçirilir. Hafif kepek parçaları hava akımıyla yukarı alınır, temiz irmik elekten geçer, iri parçalar elek sonundan ayrılır. Bu işi iki hareket birlikte yapar: elek titreşimi ve aspirasyon havası.
Bu yüzden bir sasörde genellikle iki motor yükü vardır:
- Elek tahriki: Kasayı titreştiren mekanizmayı süren motor ya da motorlar.
- Aspirasyon: Makinenin kendi fanı veya tesisin merkezi aspirasyon hattındaki fan. Pek çok değirmende birden fazla sasör tek bir merkezi fana bağlıdır; bu durumda makinenin üzerinde fan motoru bulunmaz.
Önce tahrik tipini belirleyin
Motor değişiminden önce sorulması gereken ilk soru, eleğin nasıl sallandığıdır. Sahada bu ayrım makineye bakarak kolayca yapılır.
| Tahrik tipi | Nasıl tanınır? | Motor |
|---|---|---|
| Eksantrik / krank tahrikli | Motor sabit bir şasede durur; kayışla eksantrik bir mili döndürür, mil biyel kollarıyla kasayı iter | Standart trifaze asenkron motor; güç, devir, montaj eski motorla aynı tutulur |
| Vibrasyon motorlu | Kasanın iki yanına cıvatalı, mil uçlarında dengesiz ağırlık kapakları olan iki motor; kayış yoktur | Vibrasyon motoru (özel motor); standart motor yerine konmaz |
Vibrasyon motoru, mil uçlarına takılan dengesiz ağırlıklarla titreşim kuvveti üreten ve bu kuvvete dayanacak şekilde güçlendirilmiş yatak ve gövdeyle yapılan ayrı bir motor türüdür. İki motor ters yönde döner ve birlikte senkronize olarak düz çizgisel titreşim üretir. Standart asenkron motorun yatakları bu yüke göre tasarlanmamıştır. Bu görev için özel motor gerekir; HEM Motor'un 2026 kataloğundaki standart serinin kapsamı dışında kalabilir. Etiket bilgisiyle bize sorabilirsiniz.
Eksantrik tahrikli sasörde motor değişimi
Bu tip makinelerde motor, kayış-kasnak üzerinden eksantrik mili döndürür. Titreşim frekansı motor devri ile kasnak oranından gelir ve elekteki ürün akışını doğrudan etkiler. Bu nedenle değişimde şu sıra izlenir:
- Kutup sayısı: Eski motor 4 kutuplu (1500 d/d senkron) ise yenisi de 4 kutuplu olmalıdır. Farklı kutup sayısı aynı kasnakla titreşim frekansını değiştirir.
- Güç: Eski motorun etiket gücü esas alınır. Elek kasası hafif olduğundan bu motorlar küçük güçlüdür; daha büyük motor titreşimi artırmaz.
- Kayış yükü: Kasnak doğrudan mil ucuna takılır ve kayış gerginliği motor yataklarına yanal yük bindirir. Kasnağın mil omzuna yakın takılması ve kayışın aşırı gerilmemesi yatak ömrünü korur.
- Montaj: Motor çoğunlukla ayaklı (B3) bir kızağa bağlanır; kızak kayış gerginliğini ayarlar. Montaj şekilleri gövdeye göre sunulur, flanş ölçüsü siparişte teyit edilir.
Makinenin titreşimi motor gövdesine de geçebilir. Motorun bağlı olduğu şase gevşekse ayak cıvataları ve klemens bağlantıları zamanla gevşer; değişim sırasında şaseyi de kontrol edin.
Aspirasyon fanı motoru
Makinenin kendi fanı varsa bu motor, eleğin tahrik motorundan farklı bir yük taşır: fan torku devrin karesiyle artar ve fan tam devirde sürekli çalışır. Fan motoru değiştirilirken fan çarkının çapı, devri ve kanal kayıpları belirleyicidir. Devri yükseltmek hava debisini artırır, ama gereken gücü çok daha hızlı artırır ve motoru aşırı yükler. Aynı devirde, eski motorla aynı güçte motor seçmek en güvenli yoldur.
Aspirasyon havası fazla olursa iyi irmik de kepekle birlikte emilir; az olursa kepek irmiğe karışır. Hava ayarı genellikle klape ile yapılır, fan motoru devriyle oynanarak yapılmaz. Hız kontrolü için sürücü kullanılacaksa HEM Motor'un üç fazlı serileri frekans konvertörüne uygundur; sürücü-motor kablosu uzunsa dv/dt veya sinüs filtresi değerlendirilir ve bu koşullar siparişte bildirilir. Ayrıntılar inverterle kullanım sorusunda yer alır.










