Hazır beton santralinde ve prefabrik tesiste her parti betonun kalitesi, karıştırıcının içindeki kolların ya da yıldızın agregayı, çimentoyu ve suyu ne kadar düzgün harmanladığına bağlıdır. Bu sayfa yalnız karıştırıcıyı döndüren trifaze motoru ele alır; santralin bant, helezon, pompa ve fan motorları için beton santrali elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz.

HEM Motor pik döküm gövdeli trifaze elektrik motoru – beton mikseri tahriki için örnek motor
Görseldeki pik döküm gövdeli HEM Motor trifaze motoru bir örnektir; mikserde motor kayış ya da flanş üzerinden ağır bir redüktörü çevirir.

Santral mikserinin türleri ve motorun yeri

Sabit santrallerde en yaygın tip çift milli (twin shaft) mikserdir. Yatay teknenin içindeki iki mil karşılıklı yönlerde çevrilir; millerdeki kollar ve paletler malzemeyi hem çevirir hem de tekne boyunca ileri geri iter. Büyük çift milli mikserlerde her mil kendi motoru ve redüktörüyle sürülür, iki redüktör arasındaki senkron bağlantı millerin birbirine göre konumunu korur. Daha küçük olanlarda tek motor ortak bir dişli kutusunu çevirir.

Planet mikserde ise karıştırma yıldızı dikey eksende döner ve aynı anda kazanın çevresinde dolaşır. Prefabrik eleman, briket ve renkli beton üretiminde tercih edilir. Motor genellikle kazanın üstünde, açılı bir redüktöre bağlı olarak durur. Tava tipi (pan) mikserlerde kazan sabit ya da döner olabilir; tahrik mantığı planet tipe benzer.

Transmikser kamyonlarındaki döner kazan elektrik motoruyla değil, aracın hidrolik sistemiyle çevrilir; bu sayfa santralde sabit duran mikserleri anlatır.

Bir partinin içindeki moment dalgası

Mikser motorunun yükü sabit değildir, her parti aynı çevrimi tekrarlar. Boş tekne hafif döner. Agrega dökülünce moment yükselir, çimento ve su eklendiğinde harç koyulaşır ve en yüksek moment genellikle bu aşamada görülür. Kuru kıvamlı betonda, örneğin parke taşı ya da briket karışımında, bu tepe daha belirgindir. Boşaltma kapağı açılınca yük hızla düşer ve tekne bir sonraki partiyi bekler.

Bu döngü saatte onlarca kez yaşandığı için motorun ısıl durumu ortalama yüke göre belirlenir; ama motorun devrilme momenti en ağır anı karşılayacak payda olmalıdır. Motor gücünü mikser üreticisi tekne hacmine ve beton sınıfına göre verir. Mevcut bir mikserde motor değişiyorsa eski motorun etiketindeki güç ve devir en doğru başlangıçtır.

Dolu tekneyle yeniden kalkış

Mikserin en zor anı elektrik kesintisinden ya da acil duruştan sonra gelir. Tekne yarı dolu ya da dolu hâldeyken kollar taze betonun içinde gömülü kalmıştır; malzeme oturmuş ve sertleşmeye başlamıştır. Motor bu durumda normal kalkışın çok üstünde bir koparma momentiyle karşılaşır.

Yıldız bağlantıda motorun verebildiği moment üçgendekinin kabaca üçte biri kadardır; bu yüzden yıldız-üçgen düzen dolu teknede çoğu zaman yetmez. Yumuşak yol verici şebekeden çekilen akımı azaltırken mile gelen momenti de kısar; rampası mikserin gerçek yüküne göre ayarlanmalıdır. Frekans konvertörü, düşük hızda yüksek momentle kontrollü kalkış sağladığı için ağır yeniden kalkışta en esnek çözümdür. Çift milli mikserde iki motor aynı anda ve aynı yöntemle yol almalıdır; birinin gecikmesi senkron bağlantıyı ve redüktörleri zorlar. Mikser üreticileri çoğu zaman kesintiden sonra tekneyi boşaltmak için bir kapak açma ve el ile boşaltma prosedürü de tanımlar.

Kayış, redüktör ve motorun duruşu

Çift milli mikserlerde iki yerleşim görülür. Birincisinde ayaklı motor kendi kaidesinde durur ve V-kayışlarla redüktörün giriş miline bağlanır; kayış hem hız oranına katkı yapar hem de sıkışmada belli bir kayma payı bırakır. İkincisinde motor flanşla doğrudan redüktöre oturur. Kayışlı düzende motor milindeki radyal yük ve kasnak çapı siparişte bildirilmelidir.

Planet mikserde motor çoğunlukla yatay olarak açılı redüktörün üstünde durur; bazı tasarımlarda dikey konum gerekir. Ayaklı (B3), flanşlı (B5, B14), ayaklı-flanşlı (B34, B35) ve dikey (V1, V3, V5, V6, V15) yapılar gövde büyüklüğüne bağlı olarak verilebilir; mikserin redüktörüne uyacak flanş ve mil ölçüsünü sipariş aşamasında birlikte doğruluyoruz. Redüktör seçimi için redüktör için elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz.

Çimento tozu, yıkama suyu ve titreşim

Mikser katında havada sürekli çimento tozu bulunur. Toz, ıslandığında motor gövdesinde sertleşen bir tabaka oluşturur ve soğutmayı bozar; fan kapağı ve kanatçıklar düzenli temizlenmelidir. Gün sonunda tekne su ile yıkanır; HEM motorlarının IP55 koruması sıçrayan suya karşıdır, ancak motorun üzerine basınçlı su tutulması bu sınıfın kapsamı dışındadır. Motorun yıkama alanından korunması ya da üstünün kapatılması makine üreticisinin önlemidir.

Kışın açık santrallerde duruşta yoğuşma olabilir; yoğuşma ısıtıcısı ve PTC sargı sensörü sipariş seçeneğidir. Karıştırma sırasında oluşan titreşim, motor ayak cıvatalarını ve kasnak bağlantısını gevşetebilir; bunların periyodik sıkılığı motor arızalarını önleyen basit bir bakımdır. Konvertörle uzun süre düşük hızda tam momentle çalışılacaksa harici fan, uzun kabloda dv/dt ya da sinüs filtresi değerlendirilir; ayrıntı inverter uyumlu motorlar sayfasındadır.

Örnek HEM modelleri ve seçim tablosu

Santral mikserlerinde redüktör girişi çoğunlukla 1500 d/d sınıfına göre seçildiğinden 4 kutuplu pik döküm motorlar öne çıkar. Örnek olarak 18,5 kW pik 180M-4 1470 d/d'de 120,2 Nm, 30 kW pik 200L-4 1475 d/d'de 194,2 Nm, 37 kW pik 225S-4 1485 d/d'de 237,9 Nm ve 55 kW pik 250M-4 1485 d/d'de 353,7 Nm verir.

Mikser ve kullanım şekliMotor için zor olanSiparişte sorulacak noktaÖrnek HEM modeli
Küçük planet mikser (prefabrik)Kuru kıvamda yüksek moment tepesiAçılı redüktör girişi, montaj konumu180M-4, 18,5 kW
Orta boy çift milli mikser, mil başına motorParti çevrimi, senkron kalkışİki motorun aynı yol verme yöntemi200L-4, 30 kW
Büyük çift milli mikser, kayışlı tahrikKayış yükü, ağır karışımKasnak çapı, mil radyal yükü225S-4, 37 kW
Dolu tekneyle sık kesinti yaşanan tesisYüksek koparma momentiKonvertör ya da kalkış momenti yeterliliği250M-4, 55 kW

Tablodaki modeller örnektir; kesin seçim makine yükü, gerekli devir, montaj ve çalışma koşullarına göre belirlenir.

Mikser motoru için teklif isterken

Bize mikserin tipini ve hacmini (makine bilgisi), motor gücünü (kW), devri (d/d), tesisin gerilimini, montaj şeklini (ayaklı kayışlı ya da flanşlı), yol verme yöntemini ve istediğiniz adet sayısını yazın. Eski motorun etiket fotoğrafı çoğu zaman tek başına yeterli bilgiyi verir. Bütün güçler ve güncel fiyatlar mağaza sayfasında listelenir; WhatsApp ve telefon için iletişim sayfasını kullanabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Çift milli mikserde iki motorun gücü eşit olmalı mı?

Evet; iki mil aynı işi paylaştığı için motorlar aynı güç ve devirde seçilir. Biri değiştiğinde diğerinin etiket değerleriyle birebir aynı model alınmalıdır.

Dolu teknede motor neden kalkamıyor?

Oturmuş beton yüksek bir koparma momenti ister. Yıldız-üçgen kalkış bu momenti düşürdüğü için yetmeyebilir; kalkış yöntemi, kayış gerginliği ve motor gücü birlikte gözden geçirilmelidir.

Mikser motoru 6 kutuplu olabilir mi?

Olabilir; belirleyici olan redüktörün ve kasnak oranının hangi giriş devrine göre hesaplandığıdır. Kutup sayısı değişirse karıştırma hızı da değişir, bu yüzden mevcut düzen korunmalıdır.

Mikser yıkanırken motor nasıl korunur?

IP55 motor sıçrayan suya karşı korumalıdır, basınçlı su jetine karşı değil. Yıkama sırasında motorun üstü kapatılmalı ya da su motora doğru tutulmamalıdır.