Sanayi Tipi Basınçlı Oto Yıkama Makinesinde Pompa Elektrik Motoru Seçimi

Sanayi tipi basınçlı oto yıkama makinesinde pompa motoru, pompanın istediği devir, debi ve basınçtan seçilir; makinenin dış görünüşü veya eski motorun yalnız kW değeri yeterli değildir. Pistonlu yüksek basınç pompaları genellikle belirli bir devre göre üretilir, bağlantı da ya doğrudan ya da kayış-kasnakla yapılır. İkinci kritik konu, motorun su ve köpük sisi içinde değil, korunaklı bir yerde durmasıdır.

Pompa tipini ve devrini öğrenin

Sanayi tipi yıkama makinelerinin çoğunda üç pistonlu (triplex) yüksek basınç pompası kullanılır. Pompanın etiketinde ya da kataloğunda debi (l/dak), en yüksek basınç (bar) ve nominal devir yazar. Bu devir motor seçiminin başlangıç noktasıdır, çünkü pistonlu pompada debi devirle doğru orantılıdır.

• Pompa devri yaklaşık 1450 d/d ise 4 kutuplu motor doğrudan bağlanabilir. HEM Motor'un 4 kutuplu modellerinde nominal devir güce göre 1450–1460 d/d civarındadır.
• Pompa devri yaklaşık 2800–2900 d/d ise 2 kutuplu motorla doğrudan bağlantı gündeme gelir; daha kompakt makinelerde görülür ve pompanın bu devre göre üretilmiş olması gerekir.
• Pompa daha düşük bir devirde çalışıyorsa kayış-kasnak veya pompa üzerinde redüksiyon bulunur; motor devri ile kasnak oranı birlikte hesaplanır.

Pompanın devrini yükselterek basıncı artırmaya çalışmak yanlış bir yoldur. Pistonlu pompada devir debiyi değiştirir; basıncı ise meme çapı ve basınç ayar valfi belirler.

Gücü debi ve basınçtan tahmin etmek

Pompanın millerinden çektiği güç, debi ile basıncın çarpımına bağlıdır. Kaba bir tahmin için şu ilişki kullanılır: hidrolik güç (kW) ≈ debi (l/dak) × basınç (bar) / 600. Bu değer pompa verimine bölünerek mil gücü bulunur. Pompa üreticisi kendi tablosunda gerekli motor gücünü veriyorsa o değer esas alınır.

Aşağıdaki hesap varsayımsal bir örnektir. 15 l/dak ve 150 bar çalışan bir pompada hidrolik güç 15 × 150 / 600 = 3,75 kW olur. Pompa verimi yaklaşık 0,85 kabul edilirse mil gücü 4,4 kW civarına çıkar. Bu durumda 4 kW motor sınırda kalır; 5,5 kW motor makul bir seçimdir. Aynı pompa 200 bar'a ayarlanacaksa hesap yeniden yapılmalıdır.

Etiketteki güç her zaman yeterli mi?

Değişimde eski motorun etiket gücü iyi bir referanstır; ancak makinede memeler büyütülmüş, basınç yükseltilmiş ya da pompa değiştirilmişse etiket artık gerçek yükü göstermez. Yeni motorun anma akımını, işletmedeki gerçek akımla karşılaştırmak en güvenilir kontroldür.

Tabanca kapalıyken motor ne yapıyor?

Yüksek basınç makinelerinde tabanca kapatıldığında su, boşaltma (unloader) valfi üzerinden emişe ya da tanka döner. Bu sırada motor çoğunlukla dönmeye devam eder, ama basınç düştüğü için yük azalır. Bazı makinelerde ise basınç anahtarı belirli bir süre sonra motoru durdurur ve tabanca açılınca yeniden çalıştırır; bu düzene "tam durma" denir.

• Sürekli dönen (bypass) düzende motor gün boyu çalışır; boşta dönerken suyun ısınması pompanın sorunudur, motor için sorun sürekli çalışmadır.
• Tam durma düzeninde motor sık kalkar. Her kalkışta yüksek akım çekildiği için kalkış sayısı arttıkça sargı daha çok ısınır. Yoğun bir yıkama alanında bu bilgiyi siparişte belirtin.
• 4 kW ve üzeri motorlarda yıldız-üçgen yol verme kullanılıyorsa, motorun 400 V şebekede üçgen bağlanan 400/690 V etiketli olması gerekir.

Su, köpük ve kimyasal: IP55 nerede yeter?

HEM Motor'un trifaze motorları IP55 koruma sınıfındadır; bu sınıf toza karşı korunma ve her yönden gelen su jetine karşı dayanıklılık anlamına gelir. Ancak yıkama makinesinde motorun asıl riski, doğrudan yüksek basınçlı su ile temizlenmesi, sürekli köpük sisi ve deterjan buharıdır. Bu koşullar IP55'in tanımladığı sınırın ötesine geçebilir.

• Motoru makinenin kapalı kabininde, su ve köpük püskürmesinin doğrudan ulaşmadığı tarafta konumlandırın.
• Fan kapağının önünü kapatmayın; motor kendi fanıyla soğur ve kabinde hava dolaşımı gerekir.
• Klemens kutusunun kablo girişi aşağı bakacak şekilde yerleştirilmeli, kablo rakorları sıkı olmalıdır.
• Motoru basınçlı suyla yıkamayın. Gövde temizliği nemli bezle yapılmalıdır.
• Ortamda kimyasal buhar yoğunsa veya motor açık alanda duracaksa bunu siparişte belirtin; bu koşullar standart motorun kapsamı dışında kalabilir.

Pik döküm gövde, darbeye ve titreşime karşı daha rijit olduğu için ağır hizmet yıkama makinelerinde sık tercih edilir. Alüminyum gövde de aynı koruma ve yalıtım sınıfına sahiptir; seçimi makinenin yapısı ve yerleşim belirler.

Bağlantı: doğrudan mı, kayışlı mı?

Doğrudan bağlantılı makinelerde pompa çoğu zaman motorun B5 veya B14 flanşına bir bağlantı parçasıyla oturur, ya da pompanın içi boş mili motor miline geçer. Bu durumda mil çapı, kama ve flanş ölçüsü birebir uymalıdır. Montaj şekli gövdeye göre sunulur, flanş ölçüsü siparişte teyit edilir; ölçüleri 2D teknik çizimlerde karşılaştırabilirsiniz.

Kayışlı makinelerde ise B3 ayaklı motor bir gergi kızağına bağlanır. Kasnak oranı pompa devrini belirler; motoru değiştirirken kasnakları korumak ve kayış gerginliğini üreticinin tarif ettiği değerde tutmak gerekir. Aşırı gerilmiş kayış, motor rulmanına gereksiz yük bindirir.

Yıkama pompaları için örnek modeller

Doğrudan bağlantılı, 1450 d/d civarında çalışan pistonlu pompalar için örnek 4 kutuplu pik döküm modeller:

• 112M-4 pik döküm gövde: 4 kW, 4 kutup, 1450 d/d, 400/690 V, IEC 112M, anma akımı 400 V'ta 7,95 A.
• 132S-4 pik döküm gövde: 5,5 kW, 4 kutup, 1460 d/d, 400/690 V, IEC 132S, anma akımı 10,7 A.
• 132M-4 pik döküm gövde: 7,5 kW, 4 kutup, 1460 d/d, 400/690 V, IEC 132M, anma akımı 14,3 A.

Seçimde son söz pompa üreticisinin güç önerisindedir. Uygun HEM Motor modellerini ve güncel fiyatları elektrik motoru satın al sayfasında inceleyin. Pompa tahrikleri için genel bilgi pompa elektrik motorları sayfasında yer alır.

Sonuç ve sipariş öncesi bilgiler

Basınçlı yıkama makinesinde motoru doğru seçmek için pompa devrine uyun, gücü debi ve basınçtan kontrol edin, tam durma ya da bypass düzenini belirleyin ve motoru su sisinden uzak bir yere yerleştirin. Siparişte pompa etiketi (debi, basınç, devir), eski motorun etiket fotoğrafı, bağlantı şekli (flanşlı veya kayışlı), şebeke gerilimi ve yol verme yöntemi birlikte gönderilmelidir.

Uygun modelleri ve güncel fiyatları online satış bölümümüzde görebilirsiniz. Mevcut motorunuzun etiket fotoğrafını, devrini ve montaj bilgilerini etiket gönder sayfasından iletin; uygun model için teklif isteyin. Diğer sorularınız için iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Yıkama makinesinde 2 kutuplu motor yerine 4 kutuplu motor kullanılabilir mi?

Pompa 2 kutuplu devre göre üretilmişse 4 kutuplu motor debiyi yaklaşık yarıya indirir. Pompanın nominal devri neyse motor da o devre göre seçilmelidir.

Motor gücünü artırmak basıncı yükseltir mi?

Hayır. Basınç meme ve ayar valfiyle belirlenir; motor gücü yalnız istenen debi ve basıncı karşılayabilecek kadar olmalıdır.

IP55 motor yıkama alanında kullanılabilir mi?

Kapalı kabinde, doğrudan basınçlı suya maruz kalmayacak şekilde konumlanırsa kullanılabilir. Motor basınçlı suyla yıkanmamalı, kimyasal buhar varsa siparişte belirtilmelidir.

Tam durma sistemli makinede motor neden ısınıyor?

Sık kalkış her seferinde yüksek akım demektir ve sargıyı ısıtır. Saatteki kalkış sayısını ve termik ayarını kontrol edin; gerekirse bekleme süresi ayarı makine üreticisiyle konuşulur.