Plastik hammadde karıştırıcısında motor ve redüktör bir paket olarak seçilir: redüktör, karıştırıcı milinin istediği devri ve torku belirler; motor ise bu torku redüktör girişinde, karıştırıcı dolu hâldeyken de sağlayabilecek güçte olmalıdır. Seçime makine adından değil, karıştırıcının tipinden, mil devrinden ve kazan dolu iken gereken torktan başlanır. Granül, masterbatch ve toz katkının birlikte karıştırıldığı tanklarda yükün nasıl oluştuğunu anlamak, hem motorun hem redüktörün ömrünü belirler.
Karıştırıcı tipi yükü baştan belirler
Plastik sektöründe "karıştırıcı" adı birbirinden çok farklı makineler için kullanılır. Motor ve redüktör kararından önce hangisiyle çalıştığınızı netleştirin.
- Dikey helezonlu karıştırıcı: Konik veya silindirik bir tankın ortasındaki helezon, granülü aşağıdan alıp yukarı taşır ve tepeden döker. Helezon devri görece düşüktür; motor genellikle redüktör veya kayışla bağlanır. Tork, tankın doluluğuna ve granülün yığın yoğunluğuna göre değişir.
- Yatay şeritli (ribbon) karıştırıcı: Yatay bir teknede dönen şeritler malzemeyi iki yönde hareket ettirir. Mil yavaş döner, tork yüksektir; redüktörlü tahrik neredeyse her zaman vardır.
- Tamburlu veya döner kazanlı karıştırıcı: Kazanın kendisi döner; yük, kazan ve malzemenin dengesiz ağırlığından gelir. Redüktör çıkışında yavaş ve sabit bir hareket istenir.
- Yüksek devirli sıcak-soğuk mikser (PVC dryblend): Bıçaklar çok yüksek uç hızıyla döner, karışımı sürtünmeyle ısıtır. Bu makinelerde sıklıkla çift hızlı motor veya özel tahrik kullanılır.
Son gruptaki çift hızlı tahrikler için özel motor gerekir; HEM Motor'un 2026 kataloğundaki standart serinin kapsamı dışında kalabilir, etiket ve uygulama bilgisiyle bize sorun. Bu yazı ilk üç gruptaki redüktörlü karıştırıcılara odaklanır.
Redüktör seçimi: çıkış devri, tork ve çalışma faktörü
Redüktörü belirleyen üç değer vardır. Bunlar netleşmeden motor gücü konuşmak, sonradan dişli veya rulman arızasıyla sonuçlanabilir.
Çıkış devri
Karıştırıcı milinin devri, makine üreticisinin karışım kalitesi ve süresine göre belirlediği değerdir. Redüktör oranı, motor nominal devrinin bu çıkış devrine bölünmesiyle bulunur. 4 kutuplu motorlarda nominal devir 1450–1460 d/d civarındadır; oran buna göre hesaplanır.
Çıkış torku
Karıştırıcı milinde gereken tork, kazandaki malzemenin direncinden gelir. Redüktör kataloglarında her oran için izin verilen çıkış torku yazar. Gereken tork bu değerin altında kalmalıdır.
Çalışma faktörü
Redüktör üreticileri, yük tipine ve günlük çalışma süresine göre bir çalışma faktörü (servis faktörü) önerir. Karıştırıcılar, yükü düzgün ama dalgalı makineler olarak değerlendirilir; günde birkaç saat çalışan bir tank ile vardiyalar boyu dönen bir tankın faktörü aynı değildir. Redüktörün kendi katalog değeri bu faktörle karşılaştırılarak seçilir.
Motor tarafında önemli olan, redüktör giriş flanşının motorun IEC gövdesine uymasıdır. Montaj şekilleri (B3, B5, B14, B34, B35 ve dikey V1/V3/V5/V6/V15) gövdeye göre sunulur, flanş ölçüsü siparişte teyit edilir. Dikey helezonlu karıştırıcıda motor çoğunlukla tank tepesinde, mil aşağı konumda çalışır; bu durumda dikey montaj şekli siparişte belirtilmelidir.
Motor gücünü torktan hesaplamak
Güç, tork ve devir arasındaki ilişki şudur: güç (kW) = tork (Nm) × devir (d/d) / 9550. Bu bağıntı, karıştırıcı milindeki torktan motor gücüne geçmeyi sağlar.
Aşağıdaki değerler varsayımsal bir örnektir. Bir yatay şeritli karıştırıcının milinde dolu kazanla 1.400 Nm tork ölçüldüğünü ve milin 25 d/d döndüğünü varsayalım. Mil gücü 1.400 × 25 / 9550 ≈ 3,7 kW eder. Redüktör veriminin 0,9 olduğu kabul edilirse motor milinde yaklaşık 4,1 kW gerekir. Bu durumda 4 kW motor sınırda kalır; doluluğun artması, yoğun bir katkı veya ıslak bir malzeme bu sınırı aşabilir. Böyle bir hesap 5,5 kW motoru daha güvenli kılar, ancak redüktörün çıkış tork sınırı da bu güce göre kontrol edilmelidir.
| Karıştırıcıda değişen | Motor ve redüktöre etkisi |
|---|---|
| Kazan doluluk oranı artar | Mil torku artar; motor akımı yükselir |
| Toz veya ıslak katkı eklenir | Malzeme direnci artar; kalkış zorlaşır |
| Karışım süresi uzatılır | Motor daha uzun süre yük altında kalır, ısınma artar |
| Mil devri yükseltilmek istenir | Redüktör oranı değişir; motor gücü yeniden hesaplanır |
Redüktörünüzün oranı ve gereken güç belliyse uygun HEM Motor modellerini ve güncel fiyatları inceleyin; redüktörlü tahriklere genel bakış için redüktör için elektrik motorları sayfası da yol gösterir.











