Yem Kırma ve Öğütme Makinesi Motoru

Yem kırma ve öğütme makinesi, mısır, arpa, buğday ve küspe gibi hammaddeyi karma ve peletlemeye uygun inceliğe indirir. Tane ne kadar düzgün kırılırsa karışım o kadar homojen olur, pelet o kadar sağlam çıkar ve hayvan yemi o kadar iyi sindirir. Bu sayfa yem tesisindeki çekiçli değirmen ile merdaneli kırıcıyı döndüren motorları ve bu makinelerin motora özgü isteklerini anlatır; tesisin diğer makineleri için yem makineleri elektrik motorları sayfasına göz atabilirsiniz.

Yem tesisinde iki kırma yöntemi

Yem sanayisinde tahıl çoğunlukla iki makineden biriyle kırılır. Hangisinin kullanıldığı, motorun devrini, aktarma biçimini ve hatta tesisteki yardımcı motorları değiştirir.

Çekiçli yem değirmeni

Yüksek devirde dönen bir rotorun üzerindeki serbest çekiçler taneyi parçalar; kırılan malzeme rotoru çevreleyen delikli elekten geçince değirmenden çıkar. Elek delik çapı ürün inceliğini belirler: kanatlı yemi için daha iri, domuz ve balık yemi için daha ince elek takılır. Tahıldan küspeye kadar geniş bir malzeme yelpazesini kabul ettiği için yem fabrikalarının temel kırma makinesidir.

Merdaneli (valsli) yem kırıcı

Birbirine doğru dönen iki ya da üç çift oluklu merdane taneyi ezerek kırar. Toz oranı düşük, düzgün bir ürün verir ve çekiçli değirmene göre aynı iş için daha az enerji harcar; buna karşılık lifli malzemede ve çok ince öğütmede sınırlıdır. Ruminant yemi ve ezilmiş arpa ya da yulaf üretiminde tercih edilir. Merdaneler düşük devirde döndüğü için motor kayış ya da redüktörle bağlanır.

Çekiçli değirmende motor: yüksek devir ve doğrudan bağlantı

Yem değirmeninde ürün inceliği, çekiç uçlarının çevre hızına sıkıca bağlıdır. Bu yüzden büyük yem değirmenlerinin çoğunda rotor motorun kendi devriyle döner: 2 kutuplu motorlar yaklaşık 3000 d/d sınıfında, bazı büyük çaplı rotorlarda ise 4 kutuplu motorlar yaklaşık 1500 d/d sınıfında kullanılır. Motor ile rotor arasında esnek bir kaplin bulunur ve ikisi ortak, rijit bir kaideye oturur.

Doğrudan bağlantının anlamı şudur: rotordaki her dengesizlik doğrudan motor miline ve rulmanlarına geçer. Kaplin hizasının komparatörle kontrol edilmesi, kaide cıvatalarının sıkılığı ve kaidenin yeterli kütlede olması, yüksek devirli bir değirmende motor ömrünü belirleyen başlıca etkenlerdir. 2 kutuplu motorda rulman ve gres seçimi de devre uygun olmalıdır; yağlama aralığı motor etiketindeki ve kataloğundaki değere göre izlenir.

Elek, besleme ve motor akımı

Yem değirmeninde motor yükünü belirleyen asıl organ besleyicidir. Değirmenin üstündeki dönen silindir ya da helezon besleyici, tahılı rotor boyunca eşit dağıtır. Modern tesislerde besleyici hızı değirmen motorunun akımına göre ayarlanır: akım hedef değerin altına düşünce besleme artar, üstüne çıkınca azalır. Böylece motor etiket akımının biraz altında, kararlı bir yükte tutulur.

Elek tıkanması ya da delinmesi bu dengeyi bozar. Nemli tahıl veya yağlı küspe eleği tıkarsa malzeme rotor çevresinde birikir, akım yükselir ve ürün aşırı ısınır. Delik bir elek ise iri ürünün geçmesine yol açar ve akım beklenmedik şekilde düşer. Akım eğrisini izlemek, eleğin durumu hakkında operatöre erken bilgi verir. Besleyicinin kendi küçük motoru çoğu zaman frekans konvertörüyle sürülür.

Aspirasyon fanı ve çift yönlü çalışma

Çekiçli yem değirmenleri genellikle bir aspirasyon sistemiyle birlikte çalışır. Değirmenin altından hava emen fan, öğütülmüş malzemenin elekten geçişini hızlandırır, rotor bölmesindeki ısıyı ve nemi alır ve tozun dışarı yayılmasını önler. Fan motoru ana motordan çok daha küçüktür, ama durursa değirmen kapasitesi düşer ve ana motorun akımı yükselir. Fan ile ana motor arasında kilitleme kurmak bu yüzden yararlıdır.

Pek çok yem değirmeninde rotor iki yönde de çalıştırılabilir; böylece çekiçlerin her iki kenarı da kullanılır. Yön, kumanda panosundaki seçiciyle iki faz yer değiştirilerek çevrilir. Yön değişimi yalnız rotor tamamen durduktan sonra yapılmalıdır; büyük bir rotorun durması dakikalar sürebilir, bu süreyi kısaltmak için bazı makinelerde fren bulunur.

Kalkış ve şebeke koşulları

Değirmen besleme kapalıyken, boş kalkar. Ancak büyük çaplı rotor ve kaplin ciddi bir atalet taşır; motor bu kütleyi anma devrine çıkarana kadar yüksek akım çeker. Büyük güçlerde şebekeyi zorlamamak için yıldız-üçgen ya da yumuşak yol verici kullanılır; yıldız bağlantıda düşen moment, boş kalkan bir değirmende genellikle yeterlidir, ama hızlanma süresi uzar. Kalkış süresi ve rotor ataleti değirmen üreticisinden alınmalı, motor seçilirken bize iletilmelidir.

Gün içinde değirmen sık sık durdurulup çalıştırılıyorsa ard arda kalkışlar sargıyı ısıtır. Saatlik kalkış sayısını sınırlamak ve sargıya yerleştirilen PTC termistörle sıcaklığı izlemek iyi bir uygulamadır; PTC/PT100 sensörü sipariş seçeneğidir. Tozlu değirmen dairesinde motor gövdesinin ve fan kapağının temiz tutulması soğutma için şarttır. Toz patlaması riski taşıyan sınıflandırılmış bir bölge söz konusuysa standart IP55 motor bu koşul için tasarlanmamıştır; bunu siparişte belirtin.

Örnek HEM modelleri ve seçim tablosu

Doğrudan bağlantılı çekiçli yem değirmenlerinde 2 kutuplu pik döküm motorlar yaygındır. Orta kapasiteli bir değirmende 30 kW pik 200L1-2 2960 d/d'de 96,8 Nm verir. Daha büyük değirmenlerde 55 kW pik 250M-2 (2970 d/d, 176,9 Nm) ve 90 kW pik 280M-2 (2975 d/d, 288,9 Nm, servis faktörü 1,15) bakılabilecek modellerdir. Kayışla çalışan bir merdaneli kırıcıda 15 kW pik 160L-4 1465 d/d'de 97,8 Nm üretir.

Bu eşleşmeler yol göstermek içindir; doğru motoru değirmenin rotor ataleti ve kapasitesi, istenen rotor devri, bağlantı şekli ve değirmen dairesinin koşulları belirler.

Değirmen motoru talebinde istenen bilgiler

Makinenin türünü (çekiçli ya da merdaneli), markasını ve kapasitesini, rotor devrini ve bağlantı biçimini (kaplin ya da kayış) yazın. Bunların yanına istenen güç (kW) ve devir (d/d) değerini, şebekenizin gerilimini, motorun montaj biçimini, kalkış yöntemini, çift yönlü çalışma olup olmadığı ve adet bilgisini ekleyin. Mevcut motorun etiket fotoğrafı, özellikle kaplinli değirmenlerde mil ve gövde uyumunu hızla doğrulamamızı sağlar.

2 kutuplu büyük gövdeleri pik döküm serisinde, tüm modellerin güncel fiyatlarını mağaza sayfasında görebilirsiniz. Bize WhatsApp ya da telefonla iletişim sayfasındaki numaralardan ulaşın.

Sık Sorulan Sorular

Yem değirmeninde 2 kutuplu yerine 4 kutuplu motor takılabilir mi?

Doğrudan bağlantılı değirmende rotor devri yarıya iner ve çekiç uç hızı düşer; ürün irileşir, kapasite azalır. Kutup sayısı ancak değirmen üreticisi rotor çapını ve eleği buna göre tasarlamışsa değiştirilmelidir.

Değirmen motorunun akımı neden birden düşüyor?

Besleme kesilmiş, besleyici tıkanmış ya da elek delinmiş olabilir. Elek delikse iri ürün geçer ve motor daha az iş yapar; akım düşüşü genellikle bir arızanın ilk işaretidir.

Merdaneli kırıcıda iki merdane için ayrı motor gerekir mi?

Bazı makinelerde tek motor iki merdaneyi dişli ya da kayışla farklı hızda döndürür, bazılarında her merdanenin kendi motoru vardır. Ayrı motorlu düzende iki motorun aynı güç ve devirde seçilmesi, yük paylaşımı için önemlidir.

Değirmen motoru konvertörle sürülebilir mi?

Trifaze motorlarımız frekans konvertörüyle sürülmeye uygundur; büyük güçte konvertör kalkış akımını da sınırlar. Rotor devrini değiştirmek ürün inceliğini etkiler, bu yüzden hız aralığı değirmen üreticisiyle belirlenmeli; uzun motor kablosu varsa filtre ihtiyacı siparişte değerlendirilir.