Vidalı kompresör, birbirine geçen iki helisel rotorun havayı kesintisiz sıkıştırdığı, atölyeden büyük fabrikaya kadar basınçlı havanın temel kaynağı olan makinedir. Kabinin içinde rotorları döndüren üç fazlı asenkron motor, makinenin en büyük tek tüketicisidir. Bu sayfa yalnız o motoru ele alır: vida bloğunun devir ihtiyacı, kayış, dişli ve doğrudan bağlantının motordan istediği farklı şeyler, ses yalıtımlı kabinde soğutma, sabit devir ile değişken devir arasındaki fark ve motor değişiminde dikkat edilecekler. Pistonlu ve turbo tiplerle karşılaştırma için üst sayfa Kompresör Elektrik Motorları'na bakabilirsiniz.

Vida Bloğu Hangi Devri İster?
Vida bloğunun verimli çalıştığı rotor çevre hızı, blok üreticisinin tasarımına bağlıdır. Aynı blok farklı devirde döndürülürse hem hava üretimi hem çekilen güç değişir. Bu yüzden vidalı kompresörde motor devri tek başına bir anlam taşımaz; önemli olan blok giriş milindeki devirdir. Motor ile blok arasındaki aktarma, bu iki devri birbirine uydurur.
Büyük çoğunluğu yağ enjeksiyonlu olan bu makinelerde sıkıştırma sırasında rotorlara yağ püskürtülür; yağ hem sızdırmazlık sağlar hem ısıyı taşır. Yağın soğuk olduğu ilk dakikalarda blok daha ağır döner. Yağsız (kuru) vidalı bloklar ise çok daha yüksek rotor devri ister ve genellikle bir dişli kutusuyla tahrik edilir.
Kayış, Dişli ve Doğrudan Bağlantı: Motordan Ne İster?
Kayışlı düzende motor bir gergi tablası üzerindedir ve kasnak oranı blok devrini ayarlar. Üretici aynı kabinde farklı basınç sınıfları için yalnız kasnak değiştirir: yüksek basınç sürümü daha yavaş, düşük basınç sürümü daha hızlı döndürülür. Motor değişiminde kasnak oranının korunması, eski motorla aynı nominal devirde bir motor seçmekle mümkündür. Kayış gerginliği motor mil ucuna yanal kuvvet bindirir; mil ucuna yakın rulman bu kuvveti taşır.
Dişli tahrikte motor ile blok arasında sabit oranlı bir dişli takımı bulunur, çoğu zaman blok gövdesine entegredir. Motor bu düzende genellikle flanşlı olarak dişli kutusuna bağlanır; flanş ve mil ucu ölçüsü kritiktir.
Doğrudan bağlantıda motor ile blok aynı devirde döner; aradaki esnek kaplin hizalanır ya da motor ile blok bir bağlantı çanıyla eksenel olarak birleştirilir. Bu düzende motor devri bloğun devrine eşit olmak zorundadır; bu nedenle iki kutuplu motorlar yaygındır.
Kayışlı ünitelerde ayaklı B3, dişli ve çanlı bağlantılarda flanşlı B5 ya da ayaklı-flanşlı B35 öne çıkar; B14, B34 ve dikey düzenler de gövdeye göre sunulur. Flanş çapını ve mil ucunu siparişte birlikte doğrularız. Bazı kompresör üreticileri standart dışı mil ya da flanş kullanır; bu durumda eski motorun ölçülerini bize gönderin.
Ses Yalıtımlı Kabinde Soğutma
Vidalı kompresörlerin çoğu ses yalıtımlı bir kabinin içindedir. Kabin, sesi tutarken ısıyı da içeride tutar: motor, yağ soğutucusu ve son soğutucu aynı kapalı hacimde çalışır. Kabin içinde hava akışı genellikle soğutucu fanın oluşturduğu düzene göre tasarlanır; motorun kendi fanı bu akışın bir parçasıdır. Kabin filtreleri tıkandığında ya da kompresör odasının havalandırması zayıf kaldığında ilk ısınan parçalardan biri motordur.
Gövde IP55 koruma sınıfında, sargı F sınıfı yalıtımlıdır. Sıcak bir kabinde sargı sıcaklığını izlemek isteyenler için sargıya yerleştirilen PTC termistör veya PT100 eleman sipariş seçeneğidir; birçok kompresör kontrol kartında bu sensör için giriş bulunur. Yağ buharı ve tozun fan kapağında bıraktığı tabaka periyodik bakımda temizlenmelidir.
Sabit Devir mi, Değişken Devir mi?
Sabit devirli vidalı kompresör, hava tüketimini emiş valfini açıp kapatarak karşılar; motor ya yükte ya boşta, ama hep aynı devirde döner. Tüketimin gün içinde çok dalgalandığı tesislerde boşta geçen süre uzar ve motor iş üretmeden enerji çeker.
Değişken devirli (VSD) kompresörde frekans konvertörü motor devrini hava tüketimine göre ayarlar ve hat basıncı dar bir bant içinde tutulur. Vida bloğu düşük devirde de sabit moment ister; motor bu yüzden düşük devirde tam momente yakın bir yükle döner, bu da mil fanının soğutmasının azaldığı bölgedir. Üç fazlı serilerimiz frekans konvertörüyle kullanılabilir. Kompresör gece vardiyasında saatlerce alt frekansta dönüyorsa motora ayrı beslenen bir soğutma fanı eklenmesi, konvertör pano içinde motordan uzaktaysa çıkışa dv/dt ya da sinüs filtresi konması gündeme gelir; bu iki durumu siparişte yazın. Bkz. inverter uyumlu elektrik motorları. Konvertörlü bir kompresörün en düşük ve en yüksek çalışma frekansını kompresör üreticisinin verisinden alın.
Motor Değişiminde Dikkat Edilecekler
Vidalı kompresörde motor çoğunlukla sargı yanması ya da rulman arızasıyla değişir. Yeni motor seçerken önce eski motorun etiketindeki güç, nominal devir ve sargı gerilimine bakın. Sabit devirli ünitelerde yaygın yıldız-üçgen kalkış, motorun 400 V'ta üçgen çalışmasını gerektirir: katalogumuzda bu koşul 4 kW ve üzerindeki 400/690 V etiketli modellerde sağlanır.
Rulman arızası tekrar ediyorsa motoru değiştirmeden önce kayış gerginliğini, kasnak hizasını ve kaplin hizalamasını kontrol edin. Doğrudan bağlı ünitede blok tarafında başlayan bir titreşim de motor rulmanını yorabilir. Yedek motoru uzun süre depoda bekletecekseniz yedek motoru rafta bekletme yazımızdaki adımlar işinize yarar.
Vidalı Kompresör Düzenine Göre Örnek Motorlar
| Kompresör düzeni | Motorun durumu | Seçimde bakılacak değer | Örnek HEM modeli |
|---|---|---|---|
| Küçük atölye ünitesi, kayışlı | Gergi tablası, yanal kayış yükü | Kasnak oranı, nominal devir | 7,5 kW pik döküm, 132S2-2 |
| Orta boy, doğrudan kaplinli | Blokla aynı devir | Mil ve flanş ölçüsü, hizalama | 18,5 kW pik döküm, 160L-2 |
| Değişken devirli (VSD) ünite | Düşük devirde sabit moment | Frekans aralığı, harici fan | 30 kW pik döküm, 200L-4 |
| Büyük fabrika kompresörü, dişli tahrikli | Yüksek güç, uzun çalışma | Kalkış yöntemi, şebeke kapasitesi | 90 kW pik döküm, 280M-4 (SF 1,15) |
Bu modeller yalnız örnektir; hangi motorun uyacağına kompresörün yükü, blok devri, bağlantı şekli ve kabin koşulları birlikte bakılarak karar verilir. Değiştirilecek motorun etiketi en sağlıklı başlangıç noktasıdır.
Vidalı Kompresör Motoru Talebi İçin Bilgiler
Bize makine bilgisini (kompresör markası ve tipi), motor gücünü (kW), nominal devri (d/d), şebeke gerilimini, montaj şeklini, aktarma tipini (kayış, dişli ya da kaplin), kalkış yöntemini (yıldız-üçgen, yumuşak yol verici, konvertör) ve adet bilgisini iletin. Eski motorun etiketini çekip göndermeniz işin büyük kısmını çözer: motor etiketi gönder.
Stoktaki modelleri ve güncel fiyatlarını elektrik motoru satın al sayfasında görebilir, WhatsApp ya da telefonla iletişim sayfasındaki numaralardan bize ulaşabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Vidalı kompresörümde motoru farklı devirli bir motorla değiştirebilir miyim?
Kayışlı ünitede kasnak oranı yeniden hesaplanırsa mümkündür; doğrudan bağlı ünitede motor devri blok devrine eşit olmak zorunda olduğundan aynı devirde motor gerekir.
Sabit devirli kompresöre sonradan konvertör takabilir miyim?
Motor tarafında üç fazlı serilerimiz konvertöre uygundur; ancak bloğun izin verdiği en düşük devir, yağlama ve kompresör kontrol yazılımı açısından kompresör üreticisinin onayı alınmalıdır.
Kompresör motoru yaz aylarında neden aşırı ısınıyor?
Kabin içi sıcaklık ve kompresör odasının havalandırması belirleyicidir. Kabin filtrelerini, soğutucu peteklerini ve fan kapağını temizleyin; oda sıcaklığı yüksekse havalandırmayı iyileştirin.
Yağsız vidalı kompresörde motor farklı mıdır?
Motorun kendisi standart üç fazlı asenkron motordur; fark, yüksek rotor devri için araya giren dişli kutusu ve buna bağlı flanş ölçüsüdür. Dişli kutusu tarafındaki bağlantı ölçülerini siparişte belirtin.





