Helezon konveyör, kapalı bir oluk ya da boru içinde dönen sarmal bir vidayla toz, granül ve ince taneli malzemeyi iter. Bant gibi malzemeyi üstünde taşımaz; vida kanatları malzemeyi gövdenin cidarı boyunca sürükler. Bu yüzden motorun yükü bir bant konveyöründen çok bir karıştırıcıya benzer. Bu sayfa vidayı döndüren motoru anlatır; taşıma ekipmanlarının tamamı için konveyör bant elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz.

Vida malzemeyi nasıl iter, motor neye karşı çalışır?
Vida döndükçe kanatlar arasındaki malzeme ileri kayar. Malzemenin vidayla birlikte dönmemesi, ağırlığı ve oluk cidarıyla sürtünmesi sayesindedir. Yani helezonda güç büyük ölçüde malzemenin kendi içindeki ve gövdeyle olan sürtünmesine harcanır; taşınan miktar, doluluk oranı ve malzemenin akıcılığı motor yükünü belirler.
Aynı vida çapı ve devirde un, çimento ve ıslak kum çok farklı güç ister. Akıcı ve hafif tozlar düşük yük oluştururken aşındırıcı, yapışkan ya da nemli malzemeler direnci belirgin biçimde artırır. Helezon tasarımcısı bu farkı doluluk oranını düşürerek ya da malzeme katsayısıyla hesaba katar. Eski bir helezonda malzeme değişecekse motorun yeniden değerlendirilmesi gerekir.
Yatay, eğimli ve dikey helezon arasındaki fark
- Yatay helezon: En düşük yük bu düzendedir; malzeme oluğun alt yarısında ilerler.
- Eğimli helezon: Eğim arttıkça malzeme geriye kaçar, taşıma kapasitesi düşer ve aynı debi için daha fazla devir ya da güç gerekir.
- Dikey helezon: Malzeme boru içinde yukarı kaldırılır; vidanın yüksek devirde dönmesi gerekir, çünkü malzemeyi cidara yapıştıran merkezkaç etkisi olmadan kaldırma olmaz. Motor çoğunlukla üst uçta dikey konumda durur.
Dikey helezonlarda motor mil aşağı bakacak şekilde redüktörün üstüne yerleşir. HEM motorları gövdeye göre V1, V3, V5, V6 ve V15 dikey yapılarında da sunulur; dikey konumda rulman ve yağmur kapağı ihtiyacı siparişte belirtilmelidir. Konuyla ilgili ayrıntılar dikey montaj V1/V5 yazısında yer alıyor.
Tıkanma, dolu kalkış ve ani tork artışı
Helezonun en sık arızası tıkanmadır. Çıkış ağzı kapanırsa, nemli malzeme topaklaşırsa ya da araya yabancı bir parça girerse vida sıkışır ve motor torku bir anda yükselir. Bant konveyöründe bant kayarak yükü bir ölçüde sınırlar; helezonda böyle bir esneklik yoktur, tork doğrudan redüktöre ve motora gelir.
Bu yüzden helezonda motor korumasının doğru ayarlanması önemlidir. Termik ya da motor koruma şalterinin etiket akımına göre ayarlanması, gerekiyorsa akım izleme rölesiyle aşırı yükte hattın durdurulması sargıyı korur. Bazı tesislerde redüktör çıkışına kesme pimi ya da tork limitörü konur; bunlar makinenin parçasıdır. Koruma seçimi için termik röle ve sigorta seçimi yazısı faydalı bir başlangıçtır.
Dolu kalkış da ayrı bir zorluktur. Gece boyunca helezonda kalan çimento ya da yem nem çekip sertleşebilir; sabah ilk dönüşte motor bu kütleyi koparmak zorunda kalır. Durmadan önce vidayı boşaltmak en basit önlemdir. Kalkışı yumuşatmak gerekiyorsa yumuşak yol verici ya da konvertör düşünülür; rampa süresi ve kalkış torku helezon üreticisiyle birlikte belirlenmelidir.
Devir, redüktör ve dozajlama
Yatay ve eğimli helezonlar dakikada onlarca devirle döner; motor ile vida arasında neredeyse her zaman redüktör bulunur. En pratik çözüm, helezonun uç plakasına bağlanan bir redüktöre flanşlı motor takmaktır; böylece hizalama gerekmez. 4 kutuplu motor bu düzende en çok kullanılan tiptir; vida devri redüktör oranıyla belirlenir. Redüktör-motor eşleşmesi için redüktör için elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz.
Helezon sık sık dozaj elemanı olarak da kullanılır: beton santralinde çimento, yem fabrikasında katkı maddesi tartıma vida dönüşüyle gönderilir. Bu durumda vida devrini ayarlamak için konvertör kullanılır. Trifaze serilerimiz konvertörle sürülebilir; ancak helezon uzun süre düşük devirde dolu dönecekse motorun kendi fanı yeterli soğutma sağlamayabilir ve ayrı fan gerekebilir. Bu çalışma şeklini ve konvertör kablo uzunluğunu siparişte belirtin.
Toz, sıcaklık ve bakım
Helezon kapalı olduğu için malzeme çoğu zaman dışarı çıkmaz, ama dolum ve boşaltma ağızlarında yoğun toz oluşur. Çimento ve un tozu motor gövdesinin kanatçıklarına yapışarak soğutmayı zayıflatır. Satıştaki modellerimiz IP55 korumalı ve F sınıfı yalıtımlıdır; gövdenin düzenli temizlenmesi ve fan kapağının tıkanmaması yeterli bir önlemdir. Patlayıcı toz ortamı (ATEX) için motor HEM Motor'un 2026 kataloğunda yer almaz; böyle bir bölge varsa siparişte bildirin.
Bakım planında redüktör yağı, motor rulmanlarının gresi ve vida ucundaki yatak birlikte ele alınır. Sargı sıcaklığını izlemek isteyenler için PTC ya da PT100 sensörü sipariş seçeneğidir.
Örnek HEM modelleri ve seçim tablosu
Küçük bir besleme helezonunda 4 kW pik 112M-4 1450 d/d'de 26,3 Nm verir. Orta boy bir çimento helezonunda 5,5 kW pik 132S-4 1460 d/d'de 36 Nm üretir. Uzun ve dolu çalışan bir helezonda 11 kW pik 160M-4 gibi bir gövde gündeme gelir. Daha düşük redüktör giriş devri istenen ağır vidalarda 6 kutuplu 5,5 kW 132M2-6 968 d/d'de 54,3 Nm verir.
| Helezon tipi | Yük özelliği | Seçimde dikkat | Örnek HEM modeli |
|---|---|---|---|
| Kısa besleme helezonu | Hafif, akıcı toz | Flanşlı motor, redüktör oranı | 112M-4, 4 kW |
| Çimento ve dozaj helezonu | Sık dur-kalk, devir ayarı | Konvertör, soğutma | 132S-4, 5,5 kW |
| Uzun ve eğimli helezon | Yüksek sürtünme, dolu kalkış | Kalkış yöntemi, koruma | 160M-4, 11 kW |
| Ağır malzeme, düşük devir | Yüksek tork, tıkanma riski | Redüktör giriş devri, tork limitörü | 132M2-6, 5,5 kW |
Bu eşleştirmeler örnektir; kesin motoru helezonun gerçek malzemesi ve kapasitesi, vida devri, bağlantı biçimi ve ortam koşulları belirler.
Sipariş öncesi bize iletin
Helezonun hangi makine veya tesiste çalıştığını, taşıdığı malzemeyi, boyunu ve eğimini yazın. Ardından motor gücü (kW), devir (d/d), şebeke gerilimi, montaj şekli (yatay flanşlı ya da dikey), redüktör tipi ve adet bilgisini ekleyin. Var olan motoru değiştirecekseniz etiket fotoğrafını gönderin.
Fiyatları elektrik motoru satın al sayfasında, WhatsApp ve telefon bilgilerini iletişim sayfasında bulabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Helezon motoru neden sık sık termik atıyor?
En yaygın nedenler çıkışta tıkanma, nemli ya da topaklı malzeme ve aşırı doluluktur. Önce akımı ölçüp etiket değeriyle karşılaştırın; sorun sürüyorsa besleme miktarını, vida durumunu ve termik ayarını kontrol edin.
Dikey helezonda motor üstte mi altta mı olmalı?
Genellikle üstte, boşaltma ucundadır ve mil aşağı bakar. Bu durumda motor V1 gibi dikey yapıda sipariş edilir; dikey konum siparişte açıkça belirtilmelidir.
Dozaj helezonunda konvertör şart mı?
Şart değil; sabit hızlı vida ve tartım sistemiyle de dozaj yapılabilir. Ancak hassas ve değişken dozaj isteniyorsa konvertörle devir ayarı pratik bir çözümdür.
Malzeme değişince aynı motor yeterli olur mu?
Her zaman değil. Daha ağır, aşındırıcı ya da nemli malzeme aynı vidada daha fazla güç ister. Yeni malzemeyle helezon kapasitesini ve motor gücünü üreticiyle birlikte yeniden değerlendirin.





