Hidrolik plastik enjeksiyon makinesinde kalıbı kapatan, eriyiği kalıba basan ve ürünü iten kuvvetlerin hepsi yağ basıncından gelir; elektrik motoru bu basıncı üreten hidrolik pompayı döndürür. Bu sayfa plastik ve kauçuk işleme sektörü motorları başlığının alt bölümüdür ve pompa motorunun enjeksiyon çevrimi boyunca nasıl yüklendiğini anlatır. Hidrolik pompa motoru seçiminin genel hesabı hidrolik pompa elektrik motorları sayfasındadır.

HEM Motor pik döküm gövdeli trifaze elektrik motoru – plastik enjeksiyon makinesi hidrolik ünitesi için örnek motor
Görseldeki HEM Motor trifaze elektrik motoru; enjeksiyon makinesinin hidrolik pompasını döndüren motor için örnektir. Enjeksiyon makinesi fotoğrafta yer almaz.

Bir enjeksiyon çevriminde pompanın gördüğü yük

Bir baskı çevrimi birkaç adımdan oluşur ve her adım pompadan farklı debi ile basınç ister:

  • Kalıp kapama: mengene hızla yaklaşır, sonra yavaşlar ve kilitleme kuvvetine ulaşır. Hızlı hareket yüksek debi, kilitleme ise yüksek basınç demektir.
  • Enjeksiyon: vida bir piston gibi ileri itilir ve eriyik kalıba dolar. Çevrimin en çok güç isteyen anı çoğunlukla budur.
  • Ütüleme (tutma basıncı): kalıp dolduktan sonra çekmeyi karşılamak için basınç korunur; debi çok azdır.
  • Plastikleştirme: bir hidrolik motor vidayı döndürür ve bir sonraki baskının malzemesi hazırlanır; bu sırada parça kalıpta soğur.
  • Kalıp açma ve itme: mengene geri çekilir, iticiler parçayı düşürür.

Elektrik motoru bu adımların hiçbirinde durmaz; vardiya boyunca sabit devirde döner. Değişen tek şey mildeki yüktür: enjeksiyon anında motor tam güce yaklaşır, soğuma süresinde ise pompa yağı düşük basınçla tanka gönderirken motor hafif yükte çalışır.

Sabit debili pompa, değişken pompa ve hız kontrolü

Eski ve basit makinelerde sabit debili bir paletli ya da dişli pompa bulunur; fazla yağ oransal valflerden tanka döner ve bu kayıp ısıya dönüşür. Daha yeni makinelerde değişken deplasmanlı pompa, istenen basınca ulaşınca debisini kendiliğinden kısar. Üçüncü yol, pompanın devrini çevrime göre değiştirmektir: pompa yalnız gerektiği kadar hızlı döner.

Devri değiştirilen pompa düzenlerinin bir kısmında servo motor kullanılır; servo motor HEM Motor'un 2026 kataloğunda yer almaz. Bir başka yaklaşım, standart asenkron motoru konvertörle sürmektir. Üç fazlı motorlarımız bu kullanıma uygundur; düşük devirde uzun süre yüksek tork istenecekse ayrı fanlı soğutma, uzun motor kablosunda çıkış filtresi gerekebilir ve bu bilgiler sipariş notuna yazılmalıdır. Ayrıntı için inverter uyumlu elektrik motorları sayfasına bakabilirsiniz. Tamamen elektrikli ve hibrit enjeksiyon makinelerinde eksenler servo tahriklidir; bu sayfadaki anlatım hidrolik makineler içindir.

Motor gücünü belirleyen anlar

Pompa motoru çevrimin en ağır adımına göre boyutlandırılır, ancak bu adım çok kısa sürer. Makine üreticileri çoğunlukla motoru enjeksiyon anındaki gücün tamamını karşılayacak şekilde seçer; bazı makinelerde akümülatör, enjeksiyon anındaki ani debiyi karşılayarak motorun ortalama yüke göre seçilmesine izin verir. Hangi yaklaşımın kullanıldığı makinenin hidrolik şemasından anlaşılır.

Mevcut bir makinede motor değiştiriliyorsa yeni motorun gücü ve devri etikettekiyle aynı tutulmalıdır. Pompa belirli bir devir için tasarlanmıştır; daha yüksek devirli bir motor takmak pompa emişinde kavitasyona ve motorun aşırı yüklenmesine yol açabilir. Enjeksiyon makinelerinde en sık görülen seçim 4 kutuplu, yaklaşık 1.500 d/d sınıfındaki motorlardır.

Kalkış ve şebeke

Pompa motoru makine açıldığında bir kez kalkar ve gün boyu çalışır. Kalkış anında pompa basınçsız, yani yüksüz başlatılır; boşaltma valfi ancak motor tam devre ulaştıktan sonra kapanır. Bu sayede yıldız-üçgen yol verme bu makinelerde yaygın ve uygun bir yöntemdir. Kataloğumuzdaki 4 kW ve üzeri modellerin etiketi 400/690 V olduğundan 400 V şebekede yıldız-üçgen bağlantıya doğrudan uygundur. Büyük tonajlı makinelerin bulunduğu tesislerde yumuşak yol verici de tercih edilir.

Birden çok makinenin aynı anda açıldığı bir sabah, kalkış akımlarının üst üste binmesine neden olabilir. Makineleri birkaç saniye arayla devreye almak trafo ve pano açısından kolaylık sağlar.

Yerleşim, yağ ısısı ve atölye koşulları

Enjeksiyon makinesinde motor-pompa grubu genellikle makine şasesinin altına, yağ tankının yanına ya da üstüne yerleştirilir. Motor ile pompa arasında bir çan ve kaplin bulunur; motor çoğunlukla ayaklı-flanşlı B35 düzende bağlanır. Gövde büyüklüğüne göre B3, B5, B14, B34, B35 ve dikey V1/V3/V5/V6/V15 yerleşimleri sunulur; çan tarafındaki flanş ile mil ölçüsü siparişte doğrulanır.

Şasenin içi dar ve sıcaktır. Yağ soğutucusu su ile çalışsa bile tank yüzeyi ısınır; motorun fan kapağının önünde yeterli boşluk bırakılmalı, şase panelleri hava girişini kapatmamalıdır. Granül tozu ve kalıp ayırıcı sprey buharı motor yüzeyinde birikebilir; düzenli temizlik soğutmayı korur. Sargı sıcaklığını izlemek için PTC veya PT100 sensör, kapalı kalan nemli atölyeler için yoğuşma ısıtıcısı sipariş seçeneğidir.

Makine tonajına göre örnek motorlar

Makine sınıfıPompa motorunun durumuSeçimde bakılacakÖrnek HEM modeli
Küçük tonajlı makineSürekli dönme, kısa enjeksiyon darbesiEtiket gücü, pompa devri11 kW 160M-4 (1.465 d/d)
Orta tonajlı makineSürekli dönme, çift pompa olabilirEnjeksiyon anındaki güç, yol verme22 kW 180L-4 (1.470 d/d)
Büyük tonajlı makineSürekli dönme, akümülatörlü olabilirHidrolik şema, kalkış akımı37 kW 225S-4 (1.485 d/d)
Kalıp sıcaklık ünitesi veya soğutma suyu pompasıSürekli, sabit yükDebi ve basınç1,5 kW 90S-2 (2.895 d/d)

Güçler tonaj ile birebir eşleşmez; örnek olarak verilmiştir. Kesin seçim makinenin hidrolik devresi, pompa devri, montaj ve çalışma koşulları bilindiğinde yapılır; en sağlam referans mevcut motorun etiketidir.

Teklif için gerekenler

Makine markası ve tonajını, motorun güç (kW) ve devir (d/d) değerini, şebeke gerilimini, montaj şeklini ve çan flanş ölçüsünü, konvertörle çalışıp çalışmayacağını ve adet bilgisini yazın. Eski motorun etiketini motor etiketi gönder sayfasından iletirseniz muadili hızlıca belirleriz.

Modeller ve güncel fiyatlar elektrik motoru satın al sayfasında; WhatsApp ve telefon numaraları iletişim sayfasında yer alır.

Sık Sorulan Sorular

Enjeksiyon makinesinin pompa motoru soğuma süresinde neden çalışmaya devam ediyor?

Hidrolik makinelerde motorun sürekli dönmesi olağandır; pompa bu sürede yağı düşük basınçla tanka gönderir. Her çevrimde motoru durdurup kaldırmak hem kontaktörü hem sargıyı yorar.

Makineme daha güçlü motor takarsam çevrim kısalır mı?

Genellikle kısalmaz. Hareket hızlarını pompa debisi ve valfler belirler; aynı pompayla daha büyük motor yalnız boşta daha az yüklenir. Pompa devrini artıran bir değişiklik ise pompa üreticisinin onayı olmadan yapılmamalıdır.

Mevcut hidrolik makineyi konvertörle sürmek mümkün mü?

Standart asenkron motor ve konvertörle pompa devrini çevrime göre değiştiren dönüşümler yapılmaktadır. Pompanın düşük devirde çalışabilirliği ve kumanda entegrasyonu makine tarafında incelenmelidir; motor tarafındaki soğutma ve filtre konusu siparişte değerlendirilir.

Pompa motoru yıldız-üçgen kalkarken neden atıyor?

Pompa yük altında kalkıyor olabilir. Boşaltma valfinin kalkışta açık olduğunu, yıldızdan üçgene geçiş süresini ve koruma ayarını kontrol edin.